Warszawa, 9 kwietnia 2020 r.

Szanowna Pani Premier,

Kryzys spowodowany epidemią wywołuje wiele negatywnych skutków w różnych obszarach polskiej gospodarki. Jego efekty okazały się szczególnie dotkliwe dla branży gastronomicznej, w tym rynku napojów alkoholowych. Branża alkoholi rzemieślniczych, która zmieniła profil spożycia alkoholu w Polsce i preferencje polskiego konsumenta, stanęła dziś w obliczu nieuchronnego bankructwa. Ustawowe zamknięcie restauracji i barów odcięło zupełnie producentów i dystrybutorów napojów alkoholowych od możliwych kanałów sprzedaży a zatem także szans na kontynuowanie prowadzonej działalności.  Zagrożonych upadkiem jest kilka tysięcy podmiotów trudniących się tą dziedziną produkcji i handlu a wraz z nimi źródła utrzymania dla przedsiębiorców, pracowników oraz ich rodzin. Dotychczas zadeklarowana pomoc nie przyniosła żadnych odczuwalnych skutków i w najmniejszym stopniu nie odpowiada na potrzeby branży. Nie potrzebujemy finansowego wsparcia od rządu, lecz prawa do działania i zarabiania w tym trudnym czasie.

Przedsiębiorcy handlujący alkoholem posiadają współcześnie możliwość otwarcia nowych kanałów sprzedaży – w związku z obowiązującymi jednak regulacjami – wykorzystanie ich naraża ich na poważne sankcje. Jedynym ratunkiem dla branży jest niezwłoczne przyzwolenie rządu na dostarczanie napojów alkoholowych do izolującego się w domu konsumenta, w drodze wysyłkowej. Co szczególnie istotne, obowiązujące przepisy uchwalone zostały blisko 40 lat temu, w zupełnie odmiennej sytuacji ustrojowej, gospodarczej i technologicznej – w najmniejszym nawet stopniu nieoddającej ducha praw bliższego współczesności. Ich utarta w orzecznictwie sądów administracyjnych interpretacja, odcina nam drogę od tego kanału sprzedaży, wobec czego prosimy o pomoc, poprzez objęcie naszej branży pomocą w ramach pakietu antykryzysowego. Zgoda na sprzedaż z dostawą jest rozwiązaniem koniecznym i oczekiwanym od wielu lat, absolutnie kluczowym jednak dziś, w chwili gdy epidemia odcięła nas od innych możliwości zarobku. Zwracamy szczególną uwagę, iż rozwiązanie które proponujemy nie wiąże się z najmniejszym obciążeniem dla budżetu Państwa a może drastycznie poprawić naszą sytuację.

PROBLEM DOSTAWY

W potocznym rozumieniu, istota problemu wiąże się ze „sprzedażą alkoholu przez Internet”. Musimy jednak pamiętać, że Internet jako taki, nie jest jednak miejscem samym w sobie a jedynie elektronicznym środkiem komunikacji pomiędzy przedsiębiorcą a konsumentem. Główny problem dotyczy wobec tego dopuszczalności dostawy alkoholu do konsumenta. Dostawa do klienta oznacza w świetle obowiązującego orzecznictwa – sprzedaż poza określonym w zezwoleniu punktem sprzedaży – a zatem wbrew warunkom określonym w ustawie. Konsekwencje takiej sprzedaży mają zarówno wymiar karny jak i administracyjny. Poza zasadniczą karą nakładaną na przedsiębiorcę, traci on także posiadane zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych na okres minimum trzech lat – co oznacza w praktyce pozbawienie go możliwości dalszego prowadzenia działalności gospodarczej.

Sprzedaż detaliczna napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży może być prowadzona tylko na podstawie wydanego zezwolenia, w punktach. Jednym z wymogów nakładanych przez ustawę na przedsiębiorców posiadających zezwolenie na sprzedaż detaliczną napojów alkoholowych (art. 18. ust. 7) jest prowadzenie sprzedaży w punkcie sprzedaży spełniającym wymogi określone przez radę gmin. Nie budzi zatem wątpliwości fakt, iż określony w zezwoleniu punkt sprzedaży, musi być fizycznym miejscem spełniającym określone przepisami wymagania i niedopuszczalne jest otrzymanie zezwolenia wyłącznie na sklep internetowy. Niniejszy wniosek nie oczekuje jednak zmiany w tym zakresie.

Zasadniczym problemem jest jednak brak możliwości zrealizowania zgodnej z powyższymi warunkami – sprzedaży napojów alkoholowych przez przedsiębiorcę posiadającego ważne zezwolenie, wydane na określony punkt sprzedaży – obejmującego dostawę do klienta.

Zgodnie z aktualną linią orzeczniczą sądów administracyjnych (II GSK 2566/14 – Wyrok NSA 2016-04-21), umowa sprzedaży jest umową wzajemną, zobowiązującą, mocą której sprzedawca zobowiązuje się przenieść własność rzeczy na kupującego i wydać mu rzecz, a kupujący zobowiązuje się zapłacić cenę i odebrać rzecz. Przeniesienie własności rzeczy, które stanowi rozporządzający skutek zobowiązującej umowy sprzedaży, następuje w chwili przeniesienia posiadania rzeczy, czyli jej wydania nabywcy. W sytuacji, gdy na skutek złożenia zamówienia przez Internet, sprzedający dostarcza alkohol do miejsca wskazanego przez kupującego i tam następuje wydanie nabywcy rzeczy oznaczonej co do gatunku, to w tym właśnie miejscu dochodzi do przeniesienia własności rzeczy, co stanowi realizację zawartej umowy sprzedaży. Ponieważ miejsce wydania napoju alkoholowego nie jest miejscem, w którym prowadzony jest wymieniony w zezwoleniu punkt sprzedaży, dochodzi do zrealizowania skutku rozporządzającego umowy sprzedaży poza tym lokalem. Wydanie napoju alkoholowego w miejscu wskazanym przez nabywcę, innym niż wymieniony w zezwoleniu – wprost łamie warunki sprzedaży określone ustawą i naraża przedsiębiorcę na ryzyko utraty zezwolenia oraz konsekwencje karne.

REKOMENDACJA

Oczekiwania zagrożonych przedsiębiorców nie wiążą się z legalizacją wirtualnych sklepów internetowych a jedynie z przyzwoleniem na dostawę towaru zakupionego przez konsumentów na podstawie umowy zawieranej na odległość, w sklepach posiadających zezwolenie na sprzedaż w stacjonarnym punkcie sprzedaży lub dostarczających żywność na imprezy zamknięte organizowane w czasie i miejscu wyznaczonym przez klienta. Oczekiwana zmiana w przepisach powinna zawierać zatem bezpośrednie przyzwolenie na dostawę napojów alkoholowych zakupionych u przedsiębiorców posiadających ważne zezwolenie na sprzedaż w określonym punkcie sprzedaży, np.:

„Zezwala się na sprzedaż i dostawę napojów alkoholowych przez podmioty posiadające zezwolenie o którym mowa art. 18. ust 1, w tym podmioty których działalność polega na dostarczaniu żywności na imprezy zamknięte organizowane w czasie i miejscu wyznaczonym przez klienta, na podstawie umowy zawieranej na odległość”

Wprowadzenie powyższych regulacji może też wymagać ewentualnej korekty zapisów ujętych w art. 9⁶ ust. 1 oraz art. 18. ust. 7 pkt 8 ustawy.

MOTYWY I OCENA SKUTKÓW REGULACJI

Odnosząc się całościowo do skutków przedmiotowego problemu należy zauważyć, że dotyczy on tysięcy przedsiębiorców, zaangażowanych zarówno w sprzedaż detaliczną jak i dystrybucję hurtową wszelkich napojów alkoholowych. Zamknięcie restauracji i barów znacząco ograniczyło sprzedaż pośredników hurtowych, dla których rynek HoReCa stanowił główny kanał dystrybucji. Wraz z załamaniem się pośredników zatrzymane zostały całkowicie zakupy od producentów, stawiając także te podmioty w obliczu nieuchronnego bankructwa. Poza oczywistymi skutkami przestoju, należy mieć też na uwadze potężne ryzyko strat w przypadku produktów alkoholowych posiadających wyznaczoną datę minimalnej trwałości – jak piwo, cydry, itp. napoje alkoholowe zawierające mniej niż 10% obj. alkoholu.

Konieczne już od dawna są zmiany, które pozwolą na dostawę napojów alkoholowych do konsumenta, dostosowując przepisy do współczesnej sytuacji gospodarczej, technologicznej i społecznej. Przede wszystkim, pozwolą one w trudnych czaszach epidemii, na uratowanie małych przedsiębiorców, utrzymujących się z wstrzymanej na tę chwilę, sprzedaży napojów alkoholowych.

Zwracamy też uwagę, że postulowany model sprzedaży obowiązuje w większości państw UE. Państwa, które nie wyrażały dotąd zgody na sprzedaż z dostawą, zapisy zezwalające na taki rodzaj sprzedaży wprowadziły w ostatnich dniach w swoich pakietach antykryzysowych.

Sprzedaż wprost do konsumentów pozostających zgodnie z wezwaniem rządu, w domowej izolacji, jest jedyną szansą na przetrwanie tysięcy producentów i dystrybutorów, zachowanie utrzymywanych przez nich miejsc pracy oraz ocalenie źródeł utrzymania dla przedsiębiorców, pracowników oraz ich rodzin a także przychodów skarbu państwa z tytułu podatków dochodowych, podatku VAT oraz akcyzy. Kluczowym priorytetem dla regulatora powinien być w tej chwili przede wszystkim interes społeczny, który stanowczo wymaga w omawianym przypadku, pilnego otwarcia przez państwo nowych kanałów dystrybucji w miejsce tych przymusowo przez nie zamkniętych.

Wobec powyższego, wprowadzenie przedmiotowych zmian jest absolutnie niezbędne, doniosłe w potencjalnych skutkach dla gospodarki a nade wszystko oczekiwane od ustawodawcy od dawna.

Z poważaniem,

Polskie Stowarzyszenie Browarów Rzemieślniczych

Stowarzyszenie Regionalnych Browarów Polskich

Polski Instytut Winorośli i Wina

Stowarzyszenia Winnice Dolnośląskie

Stowarzyszenie Winiarzy Podkarpacia

Sandomierskie Stowarzyszenie Winiarzy

Stowarzyszenie Winiarzy Jury Krakowskiej

Jasielskie Stowarzyszenie Winiarzy

Stowarzyszenie Wspólnota Kulturowa „Winnice Lubuskie”

Stowarzyszenie Winiarzy Małopolskiego Przełomu Wisły

Fundacja na Rzecz Rozwoju i Promocji Winiarstwa „Galicja Vitis”

Fundacja Świętokrzyskie Winnice

Fundacja Winnice Północy

Stowarzyszenie Polskie Cydry Autorskie

The post Wspólne stanowisko producentów alkoholi rzemieślniczych w sprawie sprzedaży z dostawą first appeared on Paragraf w kieliszku.

STAN ZAGROŻENIA EPIDEMICZNEGO – FAKTYCZNIE WPROWADZONE ZMIANY

Zgodnie z zapowiedzią, w od dwóch dni (14 marca 2020 r.) obowiązuje na terenie kraju stan zagrożenia epidemicznego. Został on wprowadzony na podstawie przepisów specjalnych, przygotowanych na czas epidemii tzw. koronowirusa, tj. Ustawą z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. 2020 poz. 374), które znowelizowały szereg ustaw, w tym ustawę z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2019 r. poz. 1239 i 1495 oraz z 2020 r. poz. 284 i 322),. Dokładne regulacje wprowadzonego stanu zagrożenia, określone zostały w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 13 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego.

Zgodnie z jego postanowieniami (zagadnienia wybrane z perspektywy naszych zainteresowań):

• w okresie od dnia 14 marca 2020 r. do odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej ogłasza się stan zagrożenia epidemicznego w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2.
• w okresie tym ustanawia się czasowe ograniczenie prowadzenia przez przedsiębiorców działalności:
  • polegającej na przygotowywaniu i podawaniu posiłków i napojów gościom siedzącym przy stołach lub gościom dokonującym własnego wyboru potraw z wystawionego menu, spożywanych na miejscu (ujętej w Polskiej Klasyfikacji Działalności w podklasie 56.10.A), z wyłączeniem realizacji usług polegających na przygotowywaniu i podawaniu żywności na wynos lub jej przygotowywaniu i dostarczaniu oraz działalności restauracyjnej lub barowej prowadzonej w środkach transportu, wykonywanej przez oddzielne jednostki – zakazane jest zatem podawanie posiłków w klasycznych restauracjach w których odbywa się konsumpcja posiłków. Dopuszczalne jest natomiast przygotowywanie posiłków na wynos. Mowa tu zarówno o dostawie do domu czy miejsca pracy jak też o miejscach gdzie jedzenie podaje się na wynos (street food)
  • związanej z organizacją, promocją lub zarządzaniem imprezami, takimi jak targi, wystawy, kongresy, konferencje,spotkania, włączając działalności polegające na zarządzaniu i dostarczaniu pracowników do obsługi terenów i obiektów, w których te imprezy mają miejsce (ujętej w Polskiej Klasyfikacji Działalności w podklasie 82.30.Z) – zakazane jest zatem organizowanie wszelkiego rodzaju targów branżowych, prezentacji czy degustacji produktów
  • związanej ze sportem, rozrywkowej i rekreacyjnej (ujętej w Polskiej Klasyfikacji Działalności w dziale 93.0), w szczególności polegającej na prowadzeniu miejsc spotkań, klubów, w tym klubów tanecznych i klubów nocnych oraz basenów, siłowni, klubów fitness – muszą się zatem zamknąć także różnego rodzaju kluby…
  • związanej z konsumpcją i podawaniem napojów (ujętej w Polskiej Klasyfikacji Działalności w podklasie 56.30) – oraz pozostałe miejsca związane z podawaniem i konsumpcją napojów przeznaczonych do bezpośredniego spożycia, w tym różnego rodzaju barów, multitapów, itp. 
  • związanej z prowadzeniem obiektów noclegowych turystycznych i miejsc krótkotrwałego zakwaterowania (ujętej w Polskiej Klasyfikacji Działalności w podklasie 55.20)
• w obiektach handlowych o powierzchni sprzedaży powyżej 2000 m2 ustanawiano też czasowe ograniczenie prowadzenia działalności gastronomicznej i rozrywkowej.

Zakazy o których tu mowa polegają na całkowitym zakazie prowadzenia wymienionych w tych przepisach rodzajów działalności.

Stan zagrożenia epidemicznego w Polsce!

WPROWADZONE JUŻ SPECJALNE PRAWA DLA PRACOWNIKÓW I PRACODAWCÓW

Przepisy specjalne wprowadziły też na czas epidemii szczególne prawa z których skorzystać może pracodawca oraz jego pracownicy:

• Możliwość pracy zdalnej – w przypadku branży HoReCa przepis ten nie wydaje się szczególnie użytecznym, może jednak okazać się praktycznym dla wielu importerów, pośredników handlowych, których praca nie wymaga bezpośredniego, fizycznego kontaktu z klientem lub produktem. W okresie epidemii, pracodawca może polecić pracownikowi wykonywanie, przez czas oznaczony, pracy określonej w umowie o pracę, poza miejscem jej stałego wykonywania – czyli wykonywać swoją pracę zdalnie
• Zasiłek opiekuńczy – w przypadku zamknięcia żłobka, klubu dziecięcego, przedszkola lub szkoły do których uczęszcza dziecko, z powodu COVID-19, ubezpieczonemu zwolnionemu od wykonywania pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad dzieckiem, przysługuje dodatkowy zasiłek opiekuńczy za okres nie dłuższy niż 14 dni, który nie wlicza się go do 60 dni zasiłku opiekuńczego, przysługującego  pracownikowi na zasadach ogólnych w trakcie roku kalendarzowego.
• Zaległy urlop wypoczynkowy – w przypadku zaległego urlopu wypoczynkowego, który nie został wykorzystany do 30 września następnego roku kalendarzowego, pracodawca może przymusić pracownika do jego odebrania (nie wymaga to zgody pracownika).

WYNAGRODZENIE PRACOWNIKÓW W CZASIE PRZESTOJU

Niewątpliwie największym problemem wielu przedsiębiorców jest utrzymywanie pracowników w sytuacji konieczności ograniczenia lub wstrzymania działalności (jak ma miejsce choćby w przypadku barów). Choć ograniczenia wynikają z decyzji ustawodawcy, należy przyjąć, iż dochodzi tu do klasycznego przestoju zakładu pracy.

Jeżeli pracownik jest gotów do wykonywania pracy, a doznał przeszkód z przyczyn dotyczących pracodawcy, przysługuje mu wynagrodzenie wynikające z jego osobistego zaszeregowania, określonego stawką godzinową lub miesięczną, a jeżeli taki składnik wynagrodzenia nie został wyodrębniony przy określaniu warunków wynagradzania – 60% wynagrodzenia. W każdym przypadku wynagrodzenie to nie może być jednak niższe od wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę.

Pracodawca może też skierować pracownika w czasie przestoju do innej pracy.

Możliwe, że w tej kwestii nastąpi istotna zmiana w związku z wprowadzeniem w życie propozycji z tzw. pakietu osłonowego.

Przestój zakładu pracy nie zwalnia nas także z obowiązku zapłaty składek. Pamiętajcie proszę, że seśli z uzasadnionych powodów mamy problemy z regulowaniem należności z tytułu składek (obecna sytuacja jest wyjątkowo uzasadniona), możemy złożyć w ZUS wniosek o:

• odroczenie terminu płatności składek,
• układ ratalny lub
• umorzenie należności.

Po ogólne procedury w tym zakresie odsyłam Was w odpowiednie miejsce. Możliwe jednak, że pojawią się i w tym zakresie zmiany specjalne w związku z epidemią.

MOŻLIWOŚĆ WYDAWANIA POLECEŃ PRZEDSIĘBIORCOM PRZEZ ORGANY PUBLICZNE 

Prezes Rady Ministrów, na wniosek wojewody, po poinformowaniu Ministra Rozwoju, może wydawać przedsiębiorcom, w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, polecenia w drodze decyzji administracyjnej. podlegają one natychmiastowemu wykonaniu z chwilą ich doręczenia lub ogłoszenia oraz nie wymagają uzasadnienia. Mogą być wydawane także ustnie, telefonicznie i za pomocą środków komunikacji elektronicznej (np. e-mail). Z przedsiębiorcą, który otrzyma polecenie, właściwy wojewoda podpisze umowę na realizację zadań objętych poleceniem, a koszty zostaną sfinansowane z budżetu państwa.

Przygotowanie do realizacji zadań wskazanych w umowie (np. prace planistyczne) będą musiały zostać sfinansowane ze środków własnych przedsiębiorcy. Wykonanie takich zadań nastąpić powinno na podstawie umowy zawartej z przedsiębiorcą przez właściwego wojewodę i finansowane ze środków budżetu państwa z części budżetowej, której dysponentem jest wojewoda. Same polecenia mogą być wydawane także ustnie, telefonicznie, za pomocą środków komunikacji elektronicznej.

PAKIET OSŁONOWY

Obecnie trwają prace nad wdrożeniem przedstawionego 10 marca 2020 r. przez Minister Rozwoju, tzw. pakietu osłonowego, czyli zestawupropozycji zmian w prawie, które pomogą przedsiębiorcom odczuwającym negatywne skutki związane z rozprzestrzenieniem się koronawiorusa. Propozycje dotyczą:

Odroczenia w płatnościach

• ułatwiania rozliczenia VAT – przesunięcia wejścia w życie z 01.04. 2020 na 01.07.2020 r. nowego JPK,
• ułatwienia w split payment, przesunięcia z 01.04 na 01.07.2020 r. terminu obowiązku wpisywania się firm do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych (ustawa o przeciwdziałaniu praniu brudnych pieniędzy),
• wcześniejszych zwrotów VAT,
• ułatwienia zawieszenia prowadzenia działalności gospodarczej,
• zaliczenia do kosztów podatkowych wydatków związanych z anulowaniem wycieczek w stosunku do branż dotkniętych skutkami kryzysu,
• zniesienia opłaty prolongacyjnej,
• zmiany schematu pomocy publicznej,
• rozszerzenia dla MŚP i dużych firm

Poprawa płynności finansowej

• odliczenia „wstecz” straty od dochodu (tj. straty z 2020 od 2019) – stratę poniesioną z działalności gospodarczej w danym roku możemy odjąć od dochodu osiągniętego w ciągu następnych pięciu lat,
• wsparcia gwarancyjnego oraz dopłat do kredytów – działania BGK,
• udzielania pomocy w ramach pomocy de minimis. Obecnie kwota udzielanych przez BGK gwarancji de minimis nie może stanowić więcej niż 60% kwoty kredytui przekroczyć kwoty 3,5 mln zł (jednostkowa gwarancja) – postulat zwiększenia gwarancji do 80% kwoty kredytu,
• dopłata do oprocentowania kredytów – poprzez rozszerzenie zakresu funduszu klęskowego o epidemię.

Ochrona i wsparcie rynku pracy

• skrócenia – z 6 do 2 miesięcy – okresu kryzysu, który uprawnia do objęcia wsparciem. Przy czym kryzys oznacza spadek obrotów gospodarczych, sprzedaży towarów lub usług o 15%.
• w przypadku przestoju, pracownikom takiego przedsiębiorcy, przysługiwałoby: świadczenie z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych do wysokości 100% zasiłku dla bezrobotnych (823,60 zł) zwiększone o kwotę składek na ubezpieczenia społeczne oraz wynagrodzenie finansowane ze środków przedsiębiorcy w łącznej wysokości co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę.

Zasiłki chorobowe i opiekuńcze

• przedsiębiorca z ubezpieczeniem chorobowym, który w związku z koronawirusem nie może wykonywać działalności gospodarczej, otrzyma z ZUS zasiłek chorobowy na ogólnych zasadach, tj. jeżeli otrzyma zwolnienie lekarskie albo decyzję państwowego inspektora sanitarnego o kwarantannie lub izolacji
• przedsiębiorca otrzyma także zasiłek opiekuńczy, jeśli sprawuje osobistą opiekę nad chorym dzieckiem lub innym członkiem rodziny (zwolnienie lekarskie), dzieckiem objętym izolacją lub kwarantanną (decyzja sanepidu), albo dzieckiem do lat 8 w przypadku nieprzewidzianego zamknięcia żłobka, klubu dziecięcego, przedszkola lub szkoły (oświadczenie ubezpieczonego).

ZALECENIA I INSTRUKCJE DLA PRZEDSIĘBIORCÓW

Ostatnim miejscem gdzie powinniście szukać informacji na temat radzenia sobie z zagrożeniami oraz ograniczeniami związanymi z epidemią są brukowe czasopisma i ich internetowe wydania. Zachęcam do samodzielnej analizy wydanych już aktów prawnych lub ich rzetelnych opracowań, nie zaś plotek i spekulacji obecnych dziś w wielu miejscach w Internecie. Szczególnej uwadze polecam Wam opracowania jakie przygotował rząd, zgodnie z zaleceniami WHO.

Ogólne zalecenia dla przedsiębiorców w związku z rozprzestrzenianiem się koronawirusa

Instrukcja postępowania dla obiektów hotelarskich

Zalecenia dla obiektów handlowych

Oczywiście monitoruję zmiany w prawie, które mogą być dla nas ważne. Gdy tylko pojawią się kolejne dokumenty a wraz z nimi istotne zmiany w omawianej tu sytuacji, postaram się poinformować Was o tym możliwie prędko.

The post Branża HoReCa w obliczu wirusa – regulacje tymczasowe first appeared on Paragraf w kieliszku.