Temat ten staje się nieco bardziej zagmatwany gdy świadczyć je ma “mały winiarz”, który korzysta z przywileju do nierejestrowania działalności gospodarczej. O problemach takiej aktywności przeczytacie w dzisiejszym wpisie. Zapraszam do lektury

USŁUGI ENOTURYSTYCZNE BEZ REJESTRACJI

Enoturystyka w swoim klasycznym wydaniu, to zasadniczo kwalifikowana forma agroturystyki – czyli aktywności obejmującej różnego rodzaju usługi terenów wiejskich, począwszy od zakwaterowania, poprzez częściowe lub całodniowe wyżywienie, aż po uczestnictwo w pracach gospodarskich. Polega zatem na wykorzystaniu walorów krajobrazu wiejskiego i uatrakcyjnianiu gościom pobytu poza miastem, stanowiąc alternatywne do rolnictwa źródło dochodu gospodarstwa. Kluczowym dla chcących prowadzić własną agroturystykę jest zatem przygotowanie oferty turystycznej bazującej na lokalnych atrakcjach, związanych z tradycyjnym i pozornie beztroskim życiem na wsi. Bardzo ważna jest też możliwości stworzenia zaplecza noclegowego – którego posiadanie w przypadku gospodarstwa winiarskiego wydaje się wręcz koniecznością

Podstawową formą aktywności zarobkowej w turystyce jest działalność gospodarcza, która może być prowadzona zarówno w formie działalności osoby fizycznej jak też w formie spółek prawa handlowego czy pod inną podmiotowością posiadającą osobowość prawną (stowarzyszenie, fundacja, spółdzielnia). Aktywność gospodarstwa rolnego korzystać może jednak z pewnych przywilejów w tym zakresie i to im poświęcone będą dzisiejsze rozważania.

Jak wszyscy wiemy, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców – przepisów ustawy nie stosuje się  do wyrobu wina przez producentów będących rolnikami wyrabiającymi mniej niż 100 hektolitrów wina w ciągu roku gospodarczego. Produkcja wina może być zatem prowadzona przez rolników, którzy wytwarzają do 10 000 litrów wina z własnej winnicy w roku, bez rejestracji działalności gospodarczej. To co dla nas najważniejsze w kontekście dzisiejszych rozważań, na podstawie sąsiedniego przepisu z art. 6 ust.1 pkt 2, rejestracji takiej nie wymaga także gospodarstwo agroturystyczne czyli działalność polegająca na wynajmowaniu przez rolników pokoi, sprzedaży posiłków domowych i świadczeniu w gospodarstwach rolnych innych usług związanych z pobytem turystów (jak zwiedzanie winnicy czy degustacja wina). Musimy jednak wiedzieć, że aby powyższe usługi mogły korzystać z takiego przywileju muszą być świadczone wyłącznie przez rolników tj. osoby prowadzącej działalność rolniczą w posiadanym gospodarstwie rolnym. Samo posiadanie domu na wsi zatem nie wystarczy Świadczenie usług w gospodarstwie rolnym powinno być dokonywane w oparciu o zabudowania, grunty i inne zasoby tego gospodarstwa, bez zmiany ich charakteru i naruszenia podstawowej funkcji, czyli zachowanie zdolności do produkcji rolnej w naszym przypadku uprawy winorośli we własnej winnicy (sama produkcja wina działalnością rolniczą nie jest).

Trzeba też zauważyć, że usługi eno/agro-turystyczne są niewątpliwie związane z organizowaniem wypoczynku turystów.  Formalnie, organizatorem turystyki może być jednak jedynie przedsiębiorca. Rolnicy świadczący te usługi nie muszą zatem spełniać warunków przewidzianych przepisami dla organizatora turystyki. Kolejny bonus

Rejestracja winnicy – krok po kroku

NOCLEG W WINNICY

Nakreślona wyżej, nierejestrowana działalność agroturystyczna, pozwala nam zatem na świadczenie szeregu drobnych usług turystycznych takich jak wspomniane już szkolenia, degustacje czy warsztaty ale też na oferowanie naszym gościom posiłków i miejsc noclegowych. Ta ostatnia cześć potencjalnej oferty, wymaga jedynie zgłoszenia obiektów noclegowych do ewidencji prowadzonej przez gminę jak i spełnienia określonych warunków technicznych, sanitarnych i przeciwpożarowych. Sprawy te reguluje ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach hotelarskich oraz usługach pilotów wycieczek i przewodników turystycznych (Dz.U. 1997 nr 133 poz. 884). Zgodnie z postanowieniami dokumentu (art. 35), poza typowymi obiektami hotelowymi, usługi hotelarskie mogą być świadczone również w innych obiektach, jeżeli obiekty te spełniają minimalne wymagania co do wyposażenia, które określone zostały szczegółowo  w Rozporządzeniu Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 19 sierpnia 2004 r. w sprawie obiektów hotelarskich i innych obiektów, w których są świadczone usługi hotelarskie (Dz.U. 2004 nr 188 poz. 1945) – w załączniku nr 7.

Koniecznym jest zgłoszenie wspomnianych budynków do ewidencji innych obiektów w których mogą być świadczone usługi hotelarskie. Ewidencję prowadzi wójt, burmistrz lub prezydent miasta właściwy ze względu na miejsce położenia obiektu a wpis taki jest bezpłatny. Więcej na ten temat znajdziecie TUTAJ.

Oczywiście przepis ten dotyczy wyłącznie najmu pokoi, nie zaś całych domów, domków, przyczep kempingowych czy też pól namiotowych.

DEGUSTACJE W GOSPODARSTWIE

Żadna forma aktywności nie jest tak charakterystyczna dla gospodarstwa enourystycznego jak właśnie degustacja produkowanego przez gospodarza wina.

Degustacje mogą oczywiście dotyczyć także innych produktów wytwarzanych w gospodarstwie lub u zaprzyjaźnionych sąsiadów, jak chleb z własnego wypieku, sery, warzywa i owoce z własnej uprawy, itp. Są one bardzo pożądane przez doceniających autentyczną pracę rąk ludzkich, enoturystów. Kłopot pojawia się gdy przedmiotem degustacji jest wino, czyli napój alkoholowy. Czy jednak to faktycznie wielki problem?

Czytając naszą ulubioną ustawę, z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz.U. 1982 nr 35 poz. 230) przeczytać możemy, iż zakazaną jest promocja napojów alkoholowych -art. 13(1) ust. 1. – których przejawem jest między innymi “publiczna degustacja napojów alkoholowych”. Należy stanowczo rozprawić się z tym mylącym wielu przepisem. Przede wszystkim reklama i promocja napojów alkoholowych zostały w ustawie bardzo precyzyjnie zdefiniowane i nie należy ich rozumieć w znaczeniu potocznym. Promocja z którą mamy zatem do czynienia organizując degustację wina, musi dla swojej bezprawności mieć charakter publiczny ) jest musi być skierowana do nieograniczonego kręgu nieznanych nam adresatów. Goście naszej winnicy nie tylko stanowią grupę zamkniętą ale też zapewne przy odrobinie chęci, znaną nam z imienia i nazwiska. O publicznym charakterze a zatem nielegalności degustacji ni ma tu mowy. Należy też zauważyć, że reklama i promocja napojów alkoholowych, nawet jeśli faktycznie występują nie są zakazane w miejscach wskazanych przez ustawę. Zakazy określone nie obejmują bowiem reklamy i promocji napojów alkoholowych prowadzonej wewnątrz pomieszczeń hurtowni, wydzielonych stoisk lub punktów prowadzących wyłącznie sprzedaż napojów alkoholowych oraz na terenie punktów prowadzących sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży – art. 13(1) ust. 9. Nie ma zatem wątpliwości co do dopuszczalności organizowanych w gospodarstwie winiarskim degustacji wina. Zwłaszcza, że praktycznie każdy producent wina posiada zezwolenie na jego sprzedaż detaliczną w miejscu produkcji w którym to najczęściej zorganizowane jest też gospodarstwo agroturystyczne. Sama organizacja degustacji nie wymaga jednak posiadania jakiegokolwiek zezwolenia.

Należy przy tym bezwzględnie pamiętać, że wino podawane gościom podczas degustacji musi być winem oficjalnie i legalnie wyprodukowanym zgodnie z przewidzianymi prawem procedurami. Przede wszystkim musi być to wina wyprodukowane w reżimie akcyzowym, od którego odprowadzono podatek (z banderolą). Podawanie podczas degustacji “wina domowego” nie wchodzi w grę – jako, że przekroczone zostają granice użytku własnego. Jedynym wyjątkiem może być wino niegotowe, w czasie fermentacji (dojrzewania) w kadziach – pokazywane turystom jako ciekawostka technologiczna wprost z kadzi. Obowiązek podatkowy w przypadku produkcji wina z upraw własnych, powstaje bowiem dopiero w momencie zakończenia produkcji, tj. na etapie produktu gotowego.

Nielegalne degustacje?

ŻYWIENIE WINIARSKICH TURYSTÓW

Doskonałym dopełnieniem usługi enoturystycznej jest możliwość zaoferowania naszym gościom także posiłków. Jest to mile widziany dodatek, który niezwykle zwiększa atrakcyjność naszej oferty – zwłaszcza, jeśli oferowany posiłek będzie komplementarny z oferowanym winem i oparty będzie o dobre, lokalne składniki i regionalne specjały. Warto też pamiętać, że poza dobrą kuchnią kluczowa jest też doskonała obsługa

Jak doskonale wiecie, producent wina, produkujący do 1000 hl wina z upraw własnych, nie musi dokonywać zatwierdzenia swojej przetwórni przez Państwową Inspekcję Sanitarną. Wystarczającym dla prowadzenia działalności w zakresie produkcji i sprzedaży detalicznej wina jest sam wpis do prowadzonego przez sanepid rejestru zakładów podlegających kontroli. Przepisy te, wprowadzone w 63 ust 2. ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz.U. 2006 nr 171 poz. 1225) zwalniają bowiem tak zdefiniowanego, “małego winiarza” z tego obowiązku (punkt 5). Podobne odstępstwo przewidziano też dla gospodarstw agroturystycznych (punkt 4). Zatwierdzenie zakładu nie jest zatem wymagane od gospodarstw agroturystycznych. Sprawę tę można załatwić dokładnie w ten sam sposób jak w przypadku zgłoszenia w sanepidzie samej produkcji wina.

REJESTRACJA WINNICY #5 – SANEPID

Musimy jednak wiedzieć, że sprzedaż posiłków w ramach usług agroturystycznych dotyczy wyłącznie gości wypoczywających w gospodarstwie. Oznacza to, że nie możemy oferować naszej kuchni osobom, które są zainteresowane wyłącznie tego typu usługą – czyli funkcjonować jak zwykły punkt gastronomiczny. Wówczas koniecznym będzie prowadzenie działalności gospodarczej i przejście związanych z tego typu działalnością procedur.

PODATEK DOCHODOWY

Rolnik prowadzący działalność agroturystyczną może korzystać także z przywileju w zakresie opodatkowania podatkiem dochodowym (PIT). Dochody uzyskane przez rolnika z tytułu wynajmu pokoi gościnnych, w budynkach mieszkalnych położonych na terenach wiejskich w gospodarstwie rolnym, osobom przebywającym na wypoczynku oraz dochody uzyskane z tytułu wyżywienia tych osób są bowiem zwolnione od podatku dochodowego, jeżeli tylko liczba wynajmowanych pokoi nie przekracza 5. 

Oczywiście także korzystanie z tego zwolnienia obejmuje wyłącznie najem pojedynczych pokoi. Budynek mieszkalny musi znajdować naturalnie na terenie gospodarstwa rolnego. Nie budzi też chyba najmniejszych wątpliwości, że samo gospodarstwo rolne musi znajdować się na wsi, a nie w granicach administracyjnych miast.

VAT W ENOTURYSTYCE

Agroturystyka jako taka zakwalifikowana została do kategorii właściwej dla obiektów noclegowych turystycznych i miejsc krótkotrwałego zakwaterowania (PKD 55.20.Z) i jako taka jest opodatkowana stawką VAT w wysokości 8%. Należy jednak mieć na uwadze, że poszczególne usługi w ramach działalności gospodarstwa, niezwiązane wprost z noclegami i wyżywieniem mogą być opodatkowane inną stawką. Pytanie jednak, czy rolnik prowadzący gospodarstwo winiarskie i świadczący usługi enoturystyczne musi płacić podatek VAT?

Zgodnie z art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. 2004 nr 54 poz. 535) zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatników, u których wartość sprzedaży nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty 200 000 zł. Rolnicy mają obowiązek ewidencjonowania przychodów, wynikający z przepisów o VAT (choćby po to by uchwycić moment przekroczenia progu) jednak mieszcząc się we wskazanym limicie, podlegać opodatkowaniu VATem, co do zasady nie muszą.  W przypadku klasycznej agroturystyki temat dalszego rozwinięcia nie wymaga. Gdy jednak w naszym gospodarstwie sprzedajemy także wino, sytuacja ulega istotnej zmianie. Zwolnienie podmiotowe o którym mowa wyżej, nie przysługuje bowiem grupie podmiotów, które wymieniono wprost w art. 113 ust. 13 ustawy. Do podmiotów takich zaliczono między innymi producentów towarów opodatkowanych podatkiem akcyzowym – w tym co oczywiste, producentów wina. Rolnikowi produkującemu wino nie przysługuje zwolnienie podmiotowe z podatku VAT, należy zatem stwierdzić, iż ze zwolnienia takiego nie mogą też skorzystać rolnicy prowadząc jednocześnie agroturystykę. 

Sama ewidencja sprzedaży w gospodarstwie enoturystycznym może być prowadzona w oparciu o kasę fiskalną, którą rolnik posiada już zapewne jako sprzedawca detaliczny wina.

Jak ustaliliśmy, prowadzenie gospodarstwa winiarskiego i rozwijanie w oparciu o nie usług enoturystycznych nie musi wiązać się w wielkimi kłopotami praktycznymi. Bez rejestracji działalności gospodarczej możemy uprawiać małą winnicę, produkować i sprzedawać pochodzące z niej wino a także gościć i karmić turystów. Jest zatem całkiem dobrze

Pamiętajcie jednak, że kluczowym elementem omówionego tu zwolnienia pozostaje “związek z pobytem turystów”. Wynajmowanie miejsc noclegowych albo też świadczenie usług małej gastronomii, cateringu czy też  organizowanie imprez nie związanych z wypoczynkiem dla turystów, takie jak przyjęcia okolicznościowe, szkolenia czy konferencje – będzie już działalnością gospodarczą a zatem wymagać będzie rejestracji i przejścia przez dodatkowe procedury.

The post Świadczenie usług enoturystycznych first appeared on Paragraf w kieliszku.

Niemniej problemów przysparza winiarzom także medialne jedynie pojęcie – “małego winiarza”. Tak bowiem zwykło się nazywać… No właśnie. Kogo? Niewątpliwie producenta wina posiadającego własną winnicę o niewielkiej jak się należy spodziewać, wielkości. Czy właściwszy wzorcowi “małego winiarza” będzie jednak rolnik który ma dwa hektary winnicy czy może przedsiębiorca cieszący się zaledwie z pięćdziesięciu arów? Czy mając 20 ha nie można korzystać z winiarskich przywilejów “małego winiarza” jeśli wino wciąż produkuje się z upraw własnych? Kto musi uzyskać odbiór sanepidu a kto może kupować owoce? O tym wszystkim dzisiaj.

KIM WŁAŚCIWIE JEST MAŁY WINIARZ?

Nieszczęśliwe dla jasności przekazu a sztuczne i niepodparte przepisem określenie, wyrządza w mojej ocenie więcej szkód niż pożytku. Brak precyzji i jednoznacznego podparcia, budzi bowiem wątpliwości i pozwala myśleć o różnych instytucjach nazywając je niejednoznacznie. Dla ratowania honoru najmniejszych producentów wina, postanowiłem umieścić pojęcie “małego winiarza” już dla najniższej kategorii wagowej (inaczej musielibyśmy się porywać na niegodne sztuczki językowe typu “winiarz maleńki” :P).

Małym winiarzem nazwijmy zatem na potrzeby tego opracowania, producenta wina, dla którego przepisy prawa przewidziały najwięcej przywilejów. Tego winiarza, któremu część odstępstw nie już nie przysługuje nazwiemy “winiarzem nieco tylko większym”. Miano “dużego winiarza” pozostawiając jedynie tym, dla których polskie prawo winiarskie nie przewiduje już żadnych uprzejmości.

PRZYWILEJ #1 – zwolnienie z wpisu do rejestru ministerialnego

Warto zauważyć na wstępie, że produkcja wina jest  co do zasady działalnością regulowaną i jako taka wymaga wpisu do rejestru przedsiębiorców wykonujących działalność w zakresie wyrobu lub rozlewu wyrobów winiarskich (art. 17 ust. 1 ustawy winiarskiej). Pierwszym, niezwykle istotnym, choć zupełnie niedocenianym przywilejem “małego winiarza” jest zatem – brak konieczności uzyskiwania wpisu do rejestru prowadzonego przez Ministra Rolnictwa. Wpisu do rejestru nie stosuje się bowiem do producentów, którzy wyłącznie wyrabiają i rozlewają wino uzyskane z winogron pochodzących z upraw własnych (art. 17 ust. 3 ustawy winiarskiej). Spotykamy tu zatem pierwsze znamiona definiującego małego winiarza. Ten, by z powyższego zwolnienia korzystać musi wyrabiać i rozlewać wino uzyskane z winogron pochodzących z upraw własnych. Warunkami koniecznymi są zatem określone w art. 17 ust. 3 ustawy:

• posiadanie upraw własnych (własnej winnicy)
• produkcja wina wyłącznie z własnych owoców

Przywilej ten ma niezwykle doniosłe skutki. Zwalnia nas bowiem z szeregu obowiązków formalnych, związanych z uzyskaniem wpisu w przedmiotowym rejestrze działalności regulowanej. Do najbardziej dokuczliwych należy konieczność odpowiedniego wyposażenia winiarni potwierdzona opinią techniczno-technologiczną wydaną przez wojewódzkiego inspektora jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, konieczność spełnienia przez obiekty budowlane i urządzenia, wymagań określonych w przepisach o ochronie przeciwpożarowej, sanitarnych i o ochronie środowiska – potwierdzonych nadto przez: komendanta powiatowego (miejskiego) Państwowej Straży Pożarnej, państwowego powiatowego inspektora sanitarnego oraz wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska właściwych ze względu na planowane miejsce wykonywania tej działalności. Producent taki musi posiadać także rozbudowany system kontroli wewnętrznej oraz plan obiektów budowlanych przeznaczonych do wykonywania tej działalności, obejmujący w szczególności pomieszczenia produkcyjne, magazynowe, socjalne i sanitarne, z zaznaczeniem linii technologicznych, dróg przemieszczania surowców i gotowych wyrobów, stanowisk pracy, a także wyznaczyć osobę odpowiedzialną za kontrolę jakości wyrobów winiarskich. Polecam przeczytać to raz jeszcze wszystkim malkontentom, którzy twierdzą, że przedmiotowy dla naszych dzisiejszych badań – mały winiarz – “ma źle”

Zamykając ten wątek warto przypomnieć, iż winiarz spełniający przesłanki ustawowe, miast prowadzić nieprzyjemną rejestrację w ministerialnym rejestrze, wpisuje się jedynie do ewidencji prowadzonej przez KOWR. Rejestracja ta (dokonywana corocznie do 15 lipca!) jest jednak konieczna.

Kolejne przywileje znajdziemy już w innych aktach prawnych ustawowej rangi.

PRZYWILEJ #2 – brak konieczności prowadzenia działalności gospodarczej 

Konstytuującą dla przywołanego przywileju jest ustawa z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców, która określa zasady podejmowania, wykonywania i zakończenia działalności gospodarczej, w tym prawa i obowiązki przedsiębiorców oraz zadania organów władzy publicznej w tym zakresie. Warto jednak pamiętać, iż przepisów tej ustawy nie stosuje się do wyrobu wina przez producentów będących rolnikami wyrabiającymi mniej niż 100 hektolitrów wina w ciągu roku gospodarczego, o których mowa w art. 17 ust. 3 ustawy winiarskiej.

Przesłankami będą w tym przypadku (muszą wystąpić łącznie):

• producent powinien być rolnikiem (posiadać własne uprawy)
• powinien spełniać warunki z art. 17 ust. 3 ustawy winiarskiej, tj. produkować wino wyłącznie z własnych owoców
• wyrabiać mniej niż 100 hektolitrów wina w ciągu roku gospodarczego

Spełniając zatem wynikające z przepisu warunki, nie jesteśmy zobligowani do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy. Brak narzucenia nam obowiązku prowadzenia działalności gospodarczej jest jednak z zasady i swojej celowości jedynie przywilejem i nie wyklucza możliwości jej prowadzenia jeśli mamy taką ochotę. Należy to podkreślić, jako, że próba przymuszenia winiarza do rozliczania się z produkcji wina poza prowadzoną działalnością gospodarczą jest częstą choć bezprawną praktyką urzędniczą. Spełniający powyższe wymagania winiarz ma prawo działalności nie prowadzić, rejestrując się wyłącznie we wspomnianej już ewidencji KOWR – ma też jednak prawo produkować i sprzedawać wino w formie działalności gospodarczej prowadzonej osobiście jak i w formie (niepodlegającej ustawie prawo przedsiębiorców) spółki prawa handlowego (co nie zwalnia jednak z obowiązku uzyskania wpisu do ewidencji KOWR).

REJESTRACJA WINNICY #1 – EWIDENCJE PRODUCENTÓW

PRZYWILEJ #3 – zwolnienie z zatwierdzenia zakładu przez sanepid 

Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia, zakłady produkcyjne (tak, mowa także o naszej małej winiarni), które produkują lub wprowadzają do obrotu żywność pochodzenia niezwierzęcego, mogą rozpocząć działalność po zatwierdzeniu lub warunkowym zatwierdzeniu zakładu przez inspekcję sanitarną. Zatwierdzenie zakładu jest procedurą dość uciążliwą a z uwagi na technologię produkcji wina, często też kłopotliwą w praktyce. Niektóre zakłady produkcyjne, przy zachowaniu szczegółowych warunków określonych w przepisach, mogą rozpocząć działalność bez wspomnianego powyżej zatwierdzenia, jedynie na podstawie samego wpisu do rejestru zakładów podlegających urzędowej kontroli organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Jeden z takich przypadków dotyczy podmiotów prowadzących działalność w zakresie produkcji win gronowych uzyskanych z winogron pochodzących z upraw własnych w ilości mniejszej niż 1000 hl w ciągu roku kalendarzowego (art. 63. ust. 2 pkt 5). Warunkiem koniecznym jest zatem spełnienie łącznie trzech przesłanek:

Znanych nam już z art. 17 ust. 3 ustawy winiarskiej:

• posiadanie upraw własnych (własnej winnicy)
• produkcja wina wyłącznie z własnych owoców

oraz dodatkowej związanej z wielkością produkcji:

• w ilości mniejszej niż 1000 hl w ciągu roku kalendarzowego

Warto i w tym przypadku dodać, iż choć powyższy przepis zwalnia nas z nieprzyjemnego zatwierdzenia naszej winiarni, to jako podmiot wpisany na “listę zakładów podlegających urzędowej kontroli” kontroli sanepidu oczywiście podlegamy.

REJESTRACJA WINNICY #5 – SANEPID

PRZYWILEJ #4 – prawo do sprzedaży detalicznej wina w miejscu wytworzenia

To prawo ściśle powiązane z dwoma poprzednimi przywilejami. Zasady dotyczące sprzedaży napojów alkoholowych, reguluje wybitna ze wszech miar, ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Jak wiemy, sprzedaż napojów alkoholowych może się odbywać jedynie na podstawie zezwolenia (ufam, że nikt z moich czytelników nie posługuje się już określeniem “koncesja” :P), co do zasady wydawanego jedynie przedsiębiorcom, posiadającym zatwierdzenie miejsca sprzedaży od Państwowej Inspekcji Sanitarnej (jak ma to miejsce w przypadku sklepów choćby). Zgodnie jednak z Art. 9 (6) ust. 2 producenci określeni w art. 17 ust. 3 ustawy ustawy winiarskiej, mogą prowadzić sprzedaż detaliczną win gronowych pochodzących z upraw własnych przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży w punkcie sprzedaży, którym jest lokalizacja w miejscu wytworzenia wina uzyskanego z winogron pochodzących z upraw własnych.

Zezwolenie detaliczne na sprzedaż wina mogą zatem uzyskać winiarze niebędący przedsiębiorcami i nieposiadający zatwierdzenia zakładu jeśli spełnione zostaną następujące warunki:

• wymagania z art. 17 ust. 3, tj. wino z upraw własnych
• punkt sprzedaży musi znajdować się w miejscu wytworzenia wina (winiarni)

Odmienna jest niestety sytuacja zezwoleń hurtowych. Na ten typ zezwolenia, podobnego odstępstwa, już niestety nie wprowadzono.

Decyzja a zaświadczenie… czyli sprzedaż własnego wina raz jeszcze

PRZYWILEJ #5 – specjalny system naliczania i poboru akcyzy

Jak wiemy, wino jest produktem akcyzowym. Opodatkowanie tą szczególną daniną wiąże się z całym systemem nadzoru nad produkcją wina, jego znakowaniem (banderolami) oraz ostatecznie sposobami naliczania i zapłaty akcyzy. Zagadnienia te regulują przede wszystkim przepisy zawarte w ustawie z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym. Produkcja wyrobów akcyzowych, w tym produkcja wina, może odbywać się co do zasady wyłącznie w składzie podatkowym. Pomijając domową produkcję wina, na użytek własny, przepisy znają tylko dwa wyłączenia od tej nadrzędnej zasady. Pierwsze z nich to stosowane często przy produkcji innych wyrobów winiarskich (jak wina owocowe, cydry czy miody pitne) przedpłata akcyzy – sprowadzająca się do zapłacenia z góry podatku akcyzowego od planowanej produkcji. Ta forma nie dotyczy jednak winiarzy o których tu mowa (czego część urzędników skarbowych nie może zrozumieć). Drugie, istotne już z perspektywy naszych dzisiejszych zainteresowań to wyłączenie podmiotowe, zarezerwowane dla produkcji mniej niż 1000 hektolitrów w ciągu roku kalendarzowego, win uzyskanych nz winogron pochodzących z upraw własnych, o których mowa w art. 17 ust. 3 ustawy winiarskiej (art. 47. ust. 1 pkt. 2 ustawy o podatku akcyzowym).

Producent wina, który spełnia elementarne wymagania z art. 17 ust. 3 ustawy winiarskiej, tj.:

• posiada uprawy własne (własną winnicę)
• produkuje wina wyłącznie z własnych owoców

oraz produkuje

• mniej niż 1000 hektolitrów w ciągu roku kalendarzowego

Może (nie oznacza to i tym razem, że musi) prowadzić produkcję poza składem podatkowym, nie odprowadzając przedpłaty akcyzy. Jak wiemy, podatek będzie naliczany wówczas od wyrobu gotowego, tj. naszej gotowej na sprzedaż butelki. Po więcej szczegółów odsyłam jednak do poświęconego tej tematyce wpisu.

Czy mały winiarz musi płacić podatki?

NIECO WIĘKSZY WINIARZ

Jak łatwo zauważyć, praktycznie wszystkie ułatwienia, które przewidziano prawem dotyczą podmiotów o których mowa w cytowanym dziś nieustannie art. 17. ust. 3 ustawy winiarskiej, tj. winiarzy, którzy produkują wino wyłącznie z owoców pochodzących z własnych winnic. Prawo do korzystania z większości uprawnień (poza samym wpisem do ewidencji KOWR, który jest niezależny od wolumenu produkcji własnej) zależy też od wielkości produkcji rocznej. Ta zaś nie może przekroczyć w większości przypadków 1000 hl (czyli 100 000 litrów) wina. Jedynie zwolnienie z obowiązku prowadzenia działalności gospodarczej wymaga aby produkcja ta nie była większą niż 100 hl (czyli 10 000 litrów) wina rocznie.

Winiarz, który produkuje więcej niż wspomniane 100 hl, jeśli wino to wytarza nadal wyłącznie z owoców pochodzących z uprawianej przez siebie winnicy, może nadal korzystać ze wszystkich wspomnianych wyżej przywilejów. Jedynym wyjątkiem będzie zatem konieczność zarejestrowania działalności gospodarczej (indywidualnie lub w formie spółki prawa handlowego). 

Producent taki śmiało korzysta zatem z niemalże całego dorobku prawnego przewidzianego dla “małych winiarzy”.

DUŻY WINIARZ

Na antypodach dwóch poprzednich klas wagowych stoi winiarz, którego roboczo nazwać możemy dużym. Przepisy nie wymagają jednak aby był w istocie producentem wielkim w fizycznym znaczeniu. Wolumen produkcji to bowiem tylko jedna z istotnych tu okoliczności. Przez byt taki rozumieć należy producenta wina, który nie realizuje wymienionych powyższej przesłanek, uprawniających go do korzystania z przywilejów “małego winiarza”.

Może to dotyczyć dwóch sytuacji:

• produkcja wina w ilości przekraczającej 1000 hl wina rocznie
• zakup winogron

Producent, który wielkość produkcji rocznej przekracza lub też kupuje winogrona nie może już korzystać z prawa do zwolnienia z zatwierdzenia zakładu przez inspekcję sanitarną, musi – co oczywiste – prowadzić działalność gospodarczą, produkcję wina prowadzić zaś powinien w składzie podatkowym, chyba, że będzie przedpłacał akcyzę z góry.

Można przyjąć, ze w praktyce mamy do czynienia z trzema formami aktywności gospodarczej producenta wina:

1. Winiarza, który korzysta ze wszystkich zwolnień i odstępstw przewidzianych prawem – zwanego często “małym winiarzem”
2. Producenta, który ma nieco większą produkcję i musi jedynie zarejestrować działalność gospodarczą
3. Przedsiębiorcę, który kupuje winogrona lub produkuje ponad 1000 hl wina rocznie i prowadzi swoją działalność bez przywilejów przewidzianych dla wyżej wymienionych

Mam nadzieję, że udało się coś rozjaśnić w tej materii

The post Przywileje “małego winiarza” first appeared on Paragraf w kieliszku.

Jak zapewne wiecie, zezwolenie detaliczne (nie koncesja!) uprawnia do sprzedaży napojów alkoholowych klientowi detalicznemu, tj. ostatecznemu konsumentowi, który nie będzie miał już prawa zakupionego alkoholu dalej odsprzedać.

Uzyskanie takiego zezwolenia jest czynnością z pozoru prostą. Dokument wydawany jest przez władze lokalnej gminy, na podstawie nieskomplikowanego wniosku.

Wniosek zawiera:

• oznaczenie rodzaju zezwolenia;
• oznaczenie przedsiębiorcy, jego siedzibę i adres, w przypadku ustanowienia pełnomocników ich imiona, nazwiska i adres zamieszkania;
• numer w rejestrze przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym, o ile przedsiębiorca taki numer posiada, oraz numer identyfikacji podatkowej (NIP);
• przedmiot działalności gospodarczej;
• adres punktu sprzedaży;
• adres punktu składowania napojów alkoholowych (magazynu dystrybucyjnego).

Do wniosku takiego należy dołączyć:

• Decyzję Państwowej Inspekcji Sanitarnej o zatwierdzeniu zakładu
• Dokument potwierdzający tytuł prawny wnioskodawcy do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych
• Zgoda właściciela, użytkownika, zarządcy lub administratora budynku
• Dowód zapłacenia opłaty skarbowej

Także opłata za wydanie zezwolenia jest relatywnie niewielką. Przedsiębiorcy rozpoczynający sprzedaż napojów alkoholowych w danym punkcie sprzedaży, zapłacą za wydanie zezwolenia zaledwie:

• 525 zł dla napojów alkoholowych do 4,5% alkoholu oraz piwo i napoje od 4,5% do 18% alkoholu
• 2100 zł dla napojów alkoholowych powyżej 18% alkoholu

Na tym prostota procedury się niestety kończy Rodzi ona bowiem jeszcze kilka praktycznych problemów, które warto omówić nieco bliżej.

Opłaty za zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych

LIMITY ZEZWOLEŃ

Jak powszechnie wiadomo, sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży może być prowadzona tylko na podstawie
zezwolenia wydanego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), właściwego ze względu na lokalizację punktu sprzedaży. W wyłącznej zaś kompetencji rady każdej gminy, pozostaje uchwalenie maksymalnej liczby zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych na terenie gminy (miasta). Limity takie wydawane są odrębnie odrębnie dla:

• poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych,
• zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w
  miejscu sprzedaży,
• zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza
  miejscem sprzedaży.

Trzeba jednak pamiętać, że wraz ze zmianami w ustawie o wychowaniu w trzeźwości z 2018 roku, zmieniły się też nieco szczegółowe zasady wydawania zezwoleń na sprzedaż alkoholu. Obecnie rada gminy może ustalić maksymalną liczbę zezwoleń także dla poszczególnych jednostek pomocniczych gminy odrębnie – możliwe jest zatem wydawanie odrębnych limitów zezwoleń dla poszczególnych dzielnic także poza miastem stołecznym – co nie było możliwe do tej pory. Co niezwykle istotne dla nas, rada gminy ustala też, w drodze uchwały, zasady usytuowania na terenie gminy dopuszczalnych miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych.

Zgodnie z art. 18 ust. 3a ustawy, zezwolenia detaliczne, wydaje się po uzyskaniu znanej nam już, pozytywnej opinii gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych o zgodności lokalizacji punktu sprzedaży z uchwałami rady gminy. W przypadku jednak, gdy liczba wniosków o wydanie zezwolenia przewyższa ich maksymalną liczbę, zezwolenie w pierwszej kolejności wydaje się uwzględniając kryterium jak największej odległości punktu, w którym ma być prowadzona sprzedaż napojów alkoholowych od najbliższego działającego punktu sprzedaży napojów alkoholowych, liczonej najkrótszą drogą dojścia ciągiem dróg publicznych, a w następnej kolejności – kryterium prowadzenia przez wnioskodawcę jak najmniejszej liczby punktów sprzedaży.

W przypadku zatem gdy liczba wniosków o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych będzie większa niż liczba miejsc przyznanych uchwałą rady gminy, w pierwszej kolejności zezwolenia będą wydawane przedsiębiorcom, których wnioskowana lokalizacja znajduje się dalej od istniejących już punktów sprzedaży. Inaczej mówiąc, gdy dwóch przedsiębiorców złoży jednocześnie wniosek o zezwolenie na ostatnie miejsce w przyznanym limicie, zezwolenie uzyska ten który sklep zlokalizuje na większym odludziu (zasadniczo to odsklepiu :P) W razie gdyby kryterium to było trudne do oceny, pomocniczo wykorzystać można kryterium drugie – wówczas zezwolenie otrzyma ten przedsiębiorca, który prowadzi już mniej punktów sprzedaży (czytaj: jest na tyle sprytny by założyć w tym celu osobną spółkę).

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości – co się zmieniło w 2018?

JAK DALEKO OD SZKÓŁ I KOŚCIOŁÓW?

Jak już wiemy, rada gminy ustala, w drodze uchwały, zasady usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych. Zgodnie z orzecznictwem w tym przedmiocie, pod pojęciem zasady usytuowania miejsc sprzedaży należy rozumieć ich rozmieszczenie w terenie, w szczególności usytuowanie względem miejsc chronionych, jak szkoły, przedszkola, miejsca kultu religijnego, itp. Celem ustalenia zasad usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych jest wyłącznie szczególna ochrona pewnych miejsc lub obiektów, przed zagrożeniem jakie może stwarzać alkohol (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 25 maja 2017  roku, sygn. akt II SA/Ke 130/17).

Dokładne zasady, wymagają jednak odniesienia do uchwał obowiązujących w konkretnej gminie, które należy bezwzględnie sprawdzić jeszcze przed wyborem lokalizacji dla naszego biznesu. Warto też pamiętać, iż uchwała taka też może być sama w sobie niepoprawną. Wyznaczanie przez gminę ograniczeń wymaga przede wszystkim podania uzasadnienia, którego brak jest wadą formalną takiej uchwały. Zdaniem sądów administracyjnych, upoważnienie ustawowe do wprowadzenia omawianych zasad usytuowania miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych, nie oznacza bowiem zupełnej dowolności w ich określaniu.

Reguły określone w uchwale,  powinny być nadto możliwie precyzyjne, nie wzbudzać wątpliwości a nade wszystko określać zgodnie z celami ustawy, a więc jak najmniejszą dostępnością alkoholu. Odległości pomiędzy punktami sprzedaży a miejscami chronionymi winny być mierzone w oparciu o obiektywne mierniki pomiaru odległości, którymi są w szczególności osie dróg publicznych bądź krawędzie jezdni, łączących obiekty chronione z miejscami sprzedaży bądź miejscami podawania napojów alkoholowych – stwierdził NSA. Dopiero jeżeli między tymi miejscami nie ma dróg publicznych, można w dalszej kolejności przewidzieć inny sposób mierzenia odległości (Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 2012 roku,  sygn. akt II GSK 497/11).

PROBLEMY Z SANEPIDEM

Napoje alkoholowe, co nie podlega najmniejszej wątpliwości, są środkami spożywczymi. Ich sprzedaż ograniczona jest zatem słusznie przepisami regulującymi obrót żywnością. Złożenie wniosku o wydanie zezwolenia, poprzedzone być musi zatwierdzeniem zakładu i wpisem do rejestru zakładów podlegających urzędowej kontroli organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej (sanepidu).

Po formalnym sprawdzeniu samego wniosku o zatwierdzenie zakładu, Inspektorat przeprowadzi kontrolę przyszłego punktu sprzedaży.

Pozytywne przejście takiej kontroli oznacza otrzymanie wyczekiwanych i niezbędnych, zatwierdzenia oraz wpis do rejestru. W przeciwnym przypadku, gdy wykryte zostaną pewne niedociągnięcia, istnieje możliwość uzyskania na okres 3 miesięcy, warunkowego zatwierdzenia zakładu. Nasz zakład musi jednak spełniać wszystkie wymagania dotyczące warunków i wyposażenia.

Podczas kolejnej kontroli, która musi nastąpić w okresie warunkowych trzech miesięcy, mogą zostać zrealizowane następujące scenariusze:

• jeśli lokal spełnia już wszystkie wymagania a my usunęliśmy wcześniejsze niedociągnięcia – otrzymamy bezwarunkowe zatwierdzenie
• jeśli mimo usunięcia uchybień nasz lokal nadal nie spełnia wymagań, urząd przedłuży zatwierdzenie o kolejne trzy miesiące (zatwierdzenie warunkowe nie może trwać jednak dłużej niż 6 miesięcy)
• jeśli w lokalu wykryte zostaną poważne nieprawidłowości, urząd odmówi nam zatwierdzenia

ZGODA WŁAŚCICIELI BUDYNKU

Niewiele osób pamięta, iż jednym z obligatoryjnie wymaganych w procedurze uzyskiwania zezwoleń dokumentów jest zgoda właściciela budynku (stosownie użytkownika, zarządcy lub administratora budynku) – art. 18. ust. 6 pkt 3 ustawy o wychowaniu...- do wniosku o wydanie zezwolenia należy dołączyć […] zgodę właściciela, użytkownika, zarządcy lub administratora budynku, jeżeli punkt sprzedaży będzie zlokalizowany w budynku mieszkalnym wielorodzinnym.

Sposób i forma udzielenia zgody we wspólnocie mieszkaniowej zależeć będzie od sposobu zarządu nieruchomością wspólną. Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U. 1994 nr 85 poz. 388) w art. 19 wskazuje wyraźnie, że jeżeli liczba lokali nie jest większa niż siedem to do zarządu nieruchomością wspólną mają odpowiednie zastosowanie przepisy prawa cywilnego w zakresie współwłasności. Odnoszący się do ego art. 199 kodeksu cywilnego przewiduje zaś, że do rozporządzania rzeczą wspólną oraz do innych czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu, potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli – nawet jeśli konkretny lokal w którym zamierzamy prowadzić działalność jest naszą własnością! Dlatego też w małych, wielorodzinnych budynkach mieszkalnych do wydania powyższej zgody potrzebna jest zgoda wszystkich właścicieli właścicieli lokali. 

W przypadku większych budynków, to jest dużych wspólnot mieszkaniowych liczących więcej niż siedem lokalu, wspomniana wyżej ustawa o własności lokali w art. 20 przewiduje powołanie obowiązkowo jednoosobowego lub kilkuosobowego zarządu, który kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali. Praktyka urzędnicza i sądowa, ustaliły jednak pogląd, iż wydanie zgody w omawianej sprawie, jest w każdym przypadku decyzją przekraczającą zakres zwykłego zarządu. Działalność polegająca na sprzedaży alkoholu może bowiem istotnie wpływać w dużej mierze na wartość majątkową jak i użyteczność zarówno całego budynku jak i lokali w nim się znajdujących.  Konieczna jest zatem zgoda wyrażona w formie uchwały wspólnoty mieszkaniowej. Zgoda wyrażona przez zarządcę budynku lub zarząd wspólnoty mieszkaniowej powinna w związku z tym zawierać wzmiankę o takiej uchwale, będącej wymaganą tu podstawą udzielenia zgody (Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 23 lutego 2017 roku, II SA/Sz 1205/16).

Nieco inaczej kształtuje się jednak sytuacja budynków, które mają głównie usługowy charakter.  Jeśli zasadniczą funkcją budynku, w którym ma być zlokalizowany punkt sprzedaży alkoholu będzie funkcja usługowa to prowadzenie działalności związanej ze sprzedażą alkoholu nie musi prowadzić do zmiany sposobu użytkowania budynku i lokali w nim się znajdujących. Wyrażenie zgody na sprzedaż alkoholu będzie w takiej sytuacji czynnością zwykłego zarządu (Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 maja 2015 roku, III SA/Kr 532/14).

W przypadku braku możliwości uzyskania zgody wszystkich właścicieli albo wspólnoty mieszkaniowej, przedsiębiorca może stosownie wnioskować o wydanie takiej zgody przez sąd albo zaskarżyć do sądu uchwałę wspólnoty. Rozstrzygnięcie sądu zastąpi wówczas oświadczenie współwłaścicieli lokali i będzie stanowiło niezbędny załącznik do wniosku o wydanie zezwolenia. Sąd rozstrzygając sprawę, weźmie pod uwagę zarówno interes właściciela lokalu, starającego się o zgodę na sprzedaż alkoholu jak i interesy wszystkich pozostałych współwłaścicieli. W przypadku zaskarżania uchwały wspólnoty w przedmiocie wyrażenia omawianej tu zgody, najczęstszym powodem jest brak uzasadnienia decyzji odmownej, które i tym razem, jest zdaniem sądów administracyjnych konieczne (Wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 2 grudnia 2013 roku, I ACa 517/13).

Mieszanie alkoholi w drinkach a rodzaj zezwolenia

The post Zezwolenie detaliczne – praktyczne problemy first appeared on Paragraf w kieliszku.

Szczęśliwie dla nas, urzędnik żywcem wyjęty z barejowskich komedii, przechodzi już raczej do zasłużonego lamusa historii (choć zapewne każdy zna jakiegoś lokalnego “dinozaura”). Współcześni urzędnicy są zazwyczaj uprzejmi, profesjonalni, co najmniej neutralnie (jeśli nie pozytywnie) nastawieni do petenta. Wbrew powszechnemu zwyczajowi, muszę przyznać, że urzędy administracji publicznej oraz zatrudnieni w nich pracownicy działają z każdym rokiem sprawniej. Poniższe opracowanie poświęcone jest jednak tym jednostkom, które nie chcą się reformować, okupując niesłusznie swoje odpowiedzialne stanowiska.

Materiał poświęcony grzechom urzędniczym jest z natury rzeczy krytycznym. Momentami będzie może i drastycznym. Moich czytelników pozostających w publicznej służbie, którzy posiadają słabsze nerwy, proszę o odejście od komputerów Jeśli jednak czytasz mnie drogi urzędniku… to proszę by wpis ten skłonił Cię raczej do refleksji (mam nadzieję, że piszę nie o Tobie lecz o Twoim złym koledze z pokoju obok :P). Z uwagi na obszar moich zainteresowań nie będę tu pisał o złym ubiorze czy urzędniczej nieuprzejmości. Skupię się na najbardziej praktycznym aspekcie, tj. grzechach związanych z brakiem profesjonalizmu i odpowiednich kompetencji w zakresie piastowanego stanowiska.

GRZECH PIERWSZY – IGNORANCJA

Nieznajomość prawa szkodzi… o czym przypominali już starożytni Rzymianie. Obywatel ma obowiązek pilnować się na każdym kroku, cały system prawa mieć w “małym paluszku” i na bieżąco aktualizować swoją wiedzę, wraz z ekspresowo uchwalanymi i uchylanymi zmianami. Wszystko to w naszym kraju, o wyjątkowo pielęgnowanej kulturze prawa (ponoć część absolwentów studiów wyższych nie potrafi odpowiedzieć na pytanie czy w Polsce mamy Sejm czy Senat!). Na nic nam jednak prywatne badania nad dziesiątkami ustaw i rozporządzeń w interesującym nas przedmiocie, kiedy dysponujący mocą sprawczą w naszej sprawie urzędnik, zwyczajnie ich nie zna lub ma je w głębokim poważaniu. Nieprzyzwoita liczba urzędników pracujących na najniższym szczeblu administracji (doświadczenia osobiste), nie zna nawet przepisów regulujących zakres czynności, które regulują ich pracę. Zaznaczam, że nie mam tu na myśli problemów z interpretacją przepisów lecz zwykły brak znajomości treści przepisu, który może być kluczowy w sprawie. Efekt jest łatwy do przewidzenia – część decyzji administracyjnych wydawana jest w oparciu o poważny błąd co do prawa – zakłada błędną kwalifikację, opiera się na przepisach nieaktualnych, wyimaginowanych w umyśle decydenta lub nie uwzględnia przepisów szczególnych. O tym jednak dalej.

Zakazany alkohol w sklepowej witrynie

GRZECH DRUGI – WĄSKIE HORYZONTY 

Swoistym rodzajem nieznajomości prawa, związanej często choć nieszczęśliwie z głupim uporem istot ludzkich, stanowi całkowite ignorowanie przepisów prawa pozostających poza obszarem codziennej praktyki. Oczywiście zjawisko to nie dotyczy spraw powszechnych, które urzędnicy załatwiają w mgnieniu oka zasłoniętego piracką przepaską. Zgodzimy się jednak, że produkcja alkoholu czy nawet pewne zagadnienia związane z obrotem tymże dobrem, nie są dla nikogo sprawą zupełnie codzienną. Z pewnością więc do bezpiecznych, pospolitych procedur, nie należą te związane z fanaberiami uciążliwego petenta, takimi jak rejestracja winnicy, cydrowni czy też małego browaru. Jakże często prosta droga producenta zostaje przez to zablokowana odłamkami urzędniczego betonu, gdy urzędnik ogranicza swoją zdolność poznawczą jedynie do ustaw, które są mu znane (może lubi też tylko te filmy, które już raz widział?).

Osobnik taki nie tylko nie dopuszcza możliwości, że poza jedyną słuszną ustawą regulującą jego życie i utartą lokalnie praktyką kolegów z pokoju obok, dany przedmiot może być regulowany także przepisem szczególnym, znajdującym się często w ustawie, która nijak się ma do jego codziennego środowiska pracy. Najgorliwsi gotowi są wręcz twierdzić, że przepis taki (przypomnę, że przepis szczególny uchyla przepis ogólny) w dziwacznej z ich perspektywy ustawie, …nie obowiązuje (!), …nas nie dotyczy (!!) …w naszej gminie się nie przyjął (!!!). Efektem tego są choćby odbiory dokonywane przez Inspekcję Sanitarną w polskich winiarniach (mimo przepisu, który zwalnia z tej uciążliwej procedury małych winiarzy), czy wmawianie producentom wina z upraw własnych, rzekomego obowiązku prowadzenia składu podatkowego lub przedpłaty akcyzy. Inną odmianą tej ułomności przedstawiam w grzechu nr 3.

REJESTRACJA WINNICY #5 – SANEPID

GRZECH  TRZECI – RUTYNA

Codzienne załatwianie tych samych, zapewne niezbyt porywających spraw, może skutkować popadaniem w rutynę. Pewne czynności wykonywane są wówczas zupełnie mechanicznie i pozbawione większej refleksji. Zasada ta dotyczy także przepisów prawa, których rutynowe stosowanie może wypaczyć planowaną przez ustawodawcę celowość. Dobrym przykładem są przepisy regulujące zasady reklamy i promocji napojów alkoholowych. Dość skomplikowana materia, która rodzi rozliczne wątpliwości i spory interpretacyjne doktryny oraz opasłe uzasadnienia wyroków sądowych… przez urzędników traktowana jest raczej swobodnie. Można odnieść wręcz wrażenie, że otrzymali swoistą ściągę, której sprowadza się do prostej dyspozycji “piwo może być, wino karać bezwzględnie, wódki nawet nie dotykać bo strach”. Efektem jest bardzo często niesłuszne (a dla przedsiębiorcy niezwykle krzywdzące) wydawanie pochopnych decyzji, bez zastanowienia, zbadania sytuacji faktycznej, upewnienie się co do stanu prawa czy praktyki sądów. Przejawia się to zarówno w nadgorliwym karaniu, jak i w niesłusznej często pobłażliwości. Mam bowiem nieodparte wrażenie, że spora część urzędników stojących na straży trzeźwości narodu, nigdy nie przeczytała z z należną sprawie wnikliwością, wiekopomnego dzieła legislacji, jakim jest właściwa tu ustawa o wychowaniu w trzeźwości (swoją drogą – nie dziwię się). Nie jest bowiem prawdą, że przepisy zabraniają reklamy i promocji napojów alkoholowych zawsze i wszędzie, podobnie jak też nie zezwalają na całkowitą dowolność w zakresie reklamy piwa.

Reklamowanie piwa raz jeszcze

GRZECH CZWARTY – BEZREFLEKSYJNOŚĆ

Grzech ten występuje pod różnymi postaciami. W każdym jednak przypadku pozostaje równie groźny dla obywatela. Jego zasadniczą cechą jest przyjmowanie każdej “mody” jako prawdy objawionej i korygowanie do niej swojego postępowania. Ma to miejsce zarówno w przypadku bezmyślnego wdrażania odgórnej instrukcji postępowania (o instrukcjach wołających o pomstę do nieba przeczytacie poniżej). Przykładem są urzędnicy, którzy nie wiedzą, że wyroki NSA nie są źródłem powszechnego prawa i wiążą wyłącznie strony postępowania ani też nie widzą niczego niestosownego w powołującym się na nie szantażu.

Standardy obowiązujące przy stosowaniu przepisów

GRZECH PIĄTY – LENISTWO

Lenistwo urzędnika objawia się na wiele sposobów. Wszystkie objawy mają jednak tę samą przyczynę, skrajną niechęć do wysilenia się ponad codzienny przydział. Ta swoista apatia zawodowa wywołuje jednak poważne konsekwencje po stronie utrudniającego urzędnicze życie obywatela. Leniwemu urzędnikowi nie chce się sprawdzać przepisów, nie chce się uczyć nowych zasad, nie chce się sprawdzać interpretacji i wyroków, nie chce się zapytać przełożonego, nie chce się podjąć żadnego, poważniejszego wysiłku intelektualnego. W przypadku napotkania”trudnego” wniosku najlepiej odpowiedzieć bez refleksji “nie da się tak“, “tak nie można” albo też poszukać wady formalnej w postaci braku niepotrzebnego zaświadcza o wydaniu oświadczenia, ewentualnie zrzucić problem na koleżankę w pokoju nr. 18. Gdy petent pyta o podstawę prawną skwitować krótko “bo nie“. Tu podpowiem Wam jednak – równie głupią lecz rzetelną dla odmiany odpowiedzią jest “bo tak stanowi ustawa“. Problem polega jednak na tym, że trzeba wówczas tę ustawę znać

A Wy? Jakie grzechy dopisalibyście to jeszcze?

The post 5 grzechów polskich urzędników first appeared on Paragraf w kieliszku.

W 10 odcinkach udało się zmieścić możliwie kompletną procedurę związaną z rejestracją własnej winnicy oraz wprowadzeniem do obrotu pochodzącego z niej wina.

Ufam, że informacje tu zebrane będą dla Was przydatne i przyczynią się do obniżenia organizacyjnego dyskomfortu związanego nieszczęśliwie z tak szlachetną inicjatywą.  Życzę Wam wszystkim możliwie przyjemnej rejestracji i samych, dobrych roczników!

Dla ostatecznego ułatwienia sprawy, przygotowałem dla Was także małą, graficzną pomoc.

Powodzenia!

INDEKS WPISÓW:

1. EWIDENCJA PRODUCENTÓW

2. REGON

3. NIP I VAT

4. CERTYFIKACJA

5. SANEPID

6. AKCYZA

7. DEKLARACJA ILOŚCI WINA

8. URZĘDOWE SPRAWDZENIE

9. ZEZWOLENIE NA SPRZEDAŻ WINA

10. BANDEROLE I ZAPŁATA AKCYZY

The post Rejestracja winnicy – krok po kroku first appeared on Paragraf w kieliszku.

Tę piękną tradycję kultywujemy dziś w naszych domach, podtrzymując często drogą ustnego przekazu, tajemnice rodzinnych receptur. Zachowanie tego dorobku naszej kultury wymaga jednak by zwyczaj nalewkarski praktykować także w bardziej otwartej, pozwalającej na popularyzację formie. Niemało zasług w tym zakresie mają liczne i rozwijające się wciąż szczęśliwie koła gospodyń wiejskich, podtrzymujące ogień bogactwa polskiego folkloru. Sympatyczne gospodynie stały się jednak ostatnim czasem celem widowiskowych z perspektywy mediów, działań służb celnych. Powodem tego zamieszania było oferowanie domowych nalewek, produkowanych przez członkinie koła, podczas lokalnych jarmarków i festynów. Pora zatem wyjaśnić narosłe tej sytuacji prawne mity i wspomnieć o formalnej stronie produkcji nalewek w naszym kraju.

PODATEK AKCYZOWY I NADPRODUKCJA USTAWOWYCH DEFINICJI

Zgodnie z ustawą o podatku akcyzowym (Dz.U. 2009 nr 3 poz. 11), opodatkowaniu akcyzą podlega produkcja wyrobów akcyzowych, w tym napojów alkoholowych do których zalicza się przede wszystkim alkohol etylowy, piwo, wino oraz inne napoje fermentowane i wyroby pośrednie (ar.t 92). Alkoholem etylowym w rozumieniu ustawy, będą zaś wszelkie wyroby o rzeczywistej objętościowej mocy alkoholu przekraczającej 1,2% objętości (ust. 93). Nie ma zatem wątpliwości, że zawierające zwyczajowo kilkadziesiąt procent objętości alkoholu nalewki, są napojem alkoholowym podlegającym akcyzie.

Analizując dalej przepisy regulujące przedmiot naszych dzisiejszych zainteresowań, trzeba zauważyć, że nalewki owocowe produkowane na bazie alkoholu etylowego o mocy objętościowej alkoholu poniżej 80% są klasyfikowane jako wyroby spirytusowe i jako takie objęte są ustawowym wykazem wyrobów akcyzowych, do których stosuje się procedurę zawieszenia poboru akcyzy i których produkcja musi odbywać się w składzie podatkowym. Tych, których wizja w składzie podatkowym niesłusznie przeraża, mam tym razem dobre wieści. Biorąc pod uwagę, że nalewki wytwarza się co do zasady z zakupionego alkoholu, od którego odprowadzono już akcyzę, możemy skorzystać ze zwolnienia z powyższego obowiązku produkcji w składzie. Zgodnie bowiem z przepisem określonym w art. 41 ust. 1 pkt 1, produkcja nalewek z wykorzystaniem alkoholu etylowego z zapłaconą akcyzą, jest czynnością opodatkowaną podatkiem akcyzowym, która nie musi być jednak dokonywana w składzie podatkowym.

Nielegalne degustacje?

PROCEDURY, PROCEDURY I JESZCZE RAZ PROCEDURY

Mimo, że ustawa przewidziała dla produkcji nalewek zwolnienie od obowiązku produkcji w składzie podatkowym (tym samym przepisem, którym obowiązek ten zdjęto z producentów wina, produkujących 1000 hl wina z winogron pochodzących z upraw własnych), to droga do własnej, komercyjnej produkcji tego tradycyjnego trunku, nie jest usłana różami.  Oczywistym jest, że producent nalewek musi zarejestrować się jako płatnik podatku akcyzowego, podlega urzędowemu sprawdzeniu w tym zakresie a co za tym idzie, wymaga opisania procesu produkcyjnego i przygotowania przetwórni do potrzeb czynności kontrolnych. Konsekwencją produkcji wyrobów akcyzowych jest oczywiście obowiązek oznaczania wyrobów znakami akcyzy, w związku z czym na producencie ciążą także obowiązki związane z prowadzeniem stosownej dokumentacji także w tym zakresie.

Poza właściwym dla alkoholu reżimem akcyzowym, nalewki jako produkt spożywczy, podlegają także przepisom sanitarnym. Konieczne jest zatem dostosowanie naszej przetwórni do warunków określonych dla zakładów produkujących żywność, oraz odbiór przetwórni przez Państwową Inspekcję Sanitarną (sanepid) a w jego następstwie wpisanie na listę podmiotów podlegających kontroli.

Dostosowując lokal przetwórni do wymogów sanitarnych i potrzeb organów kontrolnych, musimy też pamiętać, że budowa lub zmiana sposobu użytkowania istniejącego już lokalu wymaga uzyskania tzw. decyzji środowiskowej (decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach). Obowiązek ten wynika z zaliczenia gorzelni, zakładów przetwarzających alkohol etylowy oraz wytwarzających napoje alkoholowe, do grona przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, na podstawie Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 roku, w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Ta niepozorna procedura może okazać się w praktyce dość kłopotliwa i niezwykle długotrwała.

Oczywiście, przymierzając się do produkcji nalewek należy także uwzględnić formę prawną naszej działalności oraz związane z tym kwestie podatkowe. Konieczne będzie prowadzenie działalności gospodarczej (indywidualnie lub w formie spółki prawa handlowego) oraz wybór dogodnej formy opodatkowania. Działalność taka będzie działalnością regulowaną i poza wpisem do ewidencji przedsiębiorców lub KRS, obowiązkowy jest także wpis do rejestru, który prowadzi minister właściwy do spraw rynków rolnych. Szczegółowe zasady wykonywania działalności gospodarczej w zakresie wyrobu lub rozlewu napojów spirytusowych oraz obrotu tymi napojami, określone zostały w ustawie z dnia 18 października 2006 r. o wyrobie napojów spirytusowych oraz o rejestracji i ochronie oznaczeń geograficznych napojów spirytusowych (Dz.U. 2006 Nr 208 poz. 1539).

Nie należy też zapominać, że sprzedaż alkoholu bez zezwolenia jest w Polsce niedopuszczalna. Dla sprzedaży nalewek konsumentom, koniecznym staje się zatem posiadanie zezwolenia na sprzedaż detaliczną napojów o zawartości alkoholu przekraczającej 18% objętości. Chcąc sprzedawać nalewki podmiotom profesjonalnym (restauracjom, hotelom, itp.) konieczne będzie też posiadanie tzw. zezwolenia hurtowego. Nie obejdzie się zatem bez stosownego zezwolenia chyba, że sprzedaż prowadzona będzie wyłącznie na rzecz podmiotów hurtowych.

UŻYTEK WŁASNY

Choć logika słusznie podpowiada nam, że domowe wytwarzanie nalewek nie może podlegać pod omawiane tu regulacje (przy rozpatrywaniu zagadnień prawnych przenigdy nie ufajcie logice :P), to jest tak wyłącznie za sprawą specjalnego wyłączenia. Przepisów ustawy o wyrobie napojów spirytusowych oraz o rejestracji i ochronie oznaczeń geograficznych napojów spirytusowych, z dyspozycji zawartej w niej samej (art. 2) nie stosuje się do napojów spirytusowych wytworzonych domowym sposobem, na własny użytek i nieprzeznaczonych do obrotu. Rozczaruję też wszystkich, którzy w tym przepisie doszukują się przyzwolenia destylacji na własny użytek. Kolejny przepis tejże ustawy przekreśla wprost nasze czcze nadzieje – napoje spirytusowe, o których mowa w ust. 2, nie mogą być wytwarzane bezpośrednio w wyniku destylacji po fermentacji alkoholowej (destylować możemy jednak napoje, raz już legalnie przedestylowane).

Na potrzeby własne…

PRZEWINIENIA GOSPODYŃ WIEJSKICH

Przypadki, których tego roku nie brakowało, opierały się na niemal identycznym wzorcu zachowań. Członkinie koła gospodyń wiejskich, sprzedawały wyprodukowane przez siebie domowym sposobem nalewki podczas lokalnego festynu.

Niezależnie od sympatii, którą obdarzam każdego, rzetelnego producenta rzemieślniczego alkoholu a w szczególności osoby podtrzymujące swoją pracą nasze cenne dziedzictwo, muszę i tym razem wypunktować dla porządku popełnione błędy.

Przede wszystkim, należy zwrócić uwagę na fakt, iż celnicy biorący udział w nagłaśnianych przez media a przykrych w istocie sytuacjach, wykonywali swoje obowiązki. Jak ustaliliśmy w części teoretycznej powyżej, nalewki są napojami alkoholowymi i jako takie podlegają przepisom akcyzowym. Nawet jeśli przepisy szczególne zwalniają producentów z obowiązku prowadzenia produkcji w składzie podatkowym a brak konieczności ponownego opłacania akcyzy od produktu od którego raz już ten podatek oprowadzono, zdaje się upraszczać procedury celno-skarbowe to nie wyklucza ich zupełnie. Nalewki muszą być zatem produkowane z zachowaniem warunków wynikających z przepisów o podatku akcyzowym, przez zgłoszonych płatników akcyzy i oznaczone banderolami.  Nieprzestrzeganie tych przepisów sprowadza na nas słuszny gniew właściwych organów i może realizować znamiona wielu wykroczeń objętych kodeksem karnym skarbowym.

Drugą, niemniej ważną, a w swoich konsekwencjach znacznie poważniejszą sprawą, jest jednak sprzedaż napojów alkoholowych bez posiadanego zezwolenia. Mowa tu bowiem nie o wykroczeniu skarbowym lecz o przestępstwie! Regulująca obrót alkoholem ustawa o wychowaniu w trzeźwości…, wprowadza bowiem przepisy karny. Zgodnie z art. 63. § 1. tego legislacyjnego arcydzieła, kto sprzedaje lub podaje napoje alkoholowe w wypadkach, kiedy jest to zabronione, albo bez wymaganego zezwolenia lub wbrew jego warunkom, podlega grzywnie. Tej samej karze podlega kierownik zakładu handlowego lub gastronomicznego, który nie dopełnia obowiązku nadzoru. W razie popełnienia któregoś z powyższych przestępstw, sąd może orzec przepadek napojów alkoholowych, chociażby nie były własnością sprawcy.

Do tych podstawowych grzechów, można doliczyć także mniej oczywiste lecz równie ważne naruszenia innych przepisów prawa. Biorąc pod uwagę, ze imprezy plenerowe mają charakter publiczny a koła gospodyń wiejskich, nie posiadają zezwolenia na sprzedaż alkoholu, to sprzedaż i istotną dla tej ostatniej degustację można rozpatrywać w kategorii złamania zakazu promocji alkoholu.  Trzeba tu przypomnieć, że kto wbrew postanowieniom ustawy prowadzi reklamę lub promocję napojów alkoholowych lub informuje o sponsorowaniu imprezy masowej, podlega grzywnie od 10 000 do 500 000 złotych. Przez promocję rozumieć należy między innymi publiczną degustację napojów alkoholowych oraz inne formy publicznego zachęcania do nabywania napojów alkoholowych.

Biorąc pod uwagę fakt, że nalewki nie są produktem rolniczym można też rozpatrywać tę sprzedaż przez pryzmat ewentualnego obowiązku opłacania podatku dochodowego (PIT jeśli uwzględnić tu “producentkę” lub CIT jeśli obciążyć tym obowiązkiem samo stowarzyszenie) oraz podatku VAT.

Sprawa nie jest także jednoznaczna dla uczestników takich wydarzeń, którzy prawdopodobnie spożywają alkohol w miejscu posiadającym status ulicy czy też placu, a zatem z naruszeniem kolejnego zakazu.

By raczyć swoich gości domowymi specjałami, nikogo prosić o zgodę, szczęśliwie nie musimy. Jeśli nie w komercyjnej formie to przynajmniej w tej domowej pozostańcie wierni swoim pasjom. Zwyczajem przedwojennych receptur, spożywajmy wyłącznie po jednym kieliszku, oczywiście wedle nasilenia potrzeb, których polskie prawo z pewnością nam dostarcza

The post Nalewkowy ambaras first appeared on Paragraf w kieliszku.

Państwowa Inspekcja Sanitarna

KIEDY ZATWIERDZENIE ZAKŁADU NIE JEST KONIECZNE?

Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia, zakłady produkcyjne (tak, mowa także o naszej małej winiarni), które produkują lub wprowadzają do obrotu żywność pochodzenia niezwierzęcego, mogą rozpocząć działalność po zatwierdzeniu lub warunkowym zatwierdzeniu zakładu przez inspekcję sanitarną.

Niektóre zakłady produkcyjne, przy zachowaniu szczegółowych warunków określonych w przepisach, mogą jednak rozpocząć działalność bez wspomnianego powyżej a kłopotliwego w praktyce zatwierdzenia, jedynie na podstawie samego wpisu do rejestru zakładów podlegających urzędowej kontroli organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej .

Jeden z takich przypadków dotyczy podmiotów prowadzących działalność w zakresie produkcji win gronowych uzyskanych z winogron pochodzących z upraw własnych w ilości mniejszej niż 1000 hl w ciągu roku kalendarzowego (art. 63. ust. 2 pkt 5), zgodnie z zasadami określonymi w przepisach o wyrobie i rozlewie wyrobów winiarskich, obrocie tymi wyrobami i organizacji rynku wina.

W stosunku do winiarza, produkującego wino gronowe z własnej winnicy, który mieści się w limicie produkcji wina na poziomie do 1000 hl rocznie, zatwierdzenie zakładu nie jest wymagane!

WPIS DO REJESTRU ZAKŁADÓW PODLEGAJĄCYCH KONTROLI

Producenci wina, którzy spełniają wymagania określone powyżej, a zatem niepodlegający zatwierdzeniu mogą starać się o uzyskanie wpisu, składając w powiatowym inspektoracie właściwym ze względu na miejsce produkcji, pisemny wniosek o wpis do rejestru zakładów w terminie co najmniej 14 dni przed dniem rozpoczęcia planowanej działalności.

Wniosek może zostać złożony:

• elektronicznie (podpis profilem zaufanym)
• osobiście w urzędzie
• listownie

WZÓR WNIOSKU (doc)

Wnioskodawca powinien wcześniej uzyskać wpis prowadzonej przez siebie działalności w CEiIDG/KRS (w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej) lub uzyskać numer identyfikacyjny w ewidencji gospodarstw rolnych.

Wniosek zawiera:

• imię, nazwisko i numer PESEL, miejsce zamieszkania i adres albo nazwę, siedzibę i adres wnioskodawcy, numer identyfikacyjny REGON, jeżeli taki numer posiada, oraz numer identyfikacji podatkowej (NIP) lub numer w rejestrze przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym, o ile wnioskodawca taki numer posiada;
• numer identyfikacyjny w ewidencji gospodarstw rolnych;
• określenie rodzaju i zakresu działalności, która ma być prowadzona w zakładzie (produkcja i sprzedaż win gronowych z winogron pochodzących z upraw własnych), oraz rodzaju żywności, która ma być przedmiotem produkcji lub obrotu (wg. klasyfikacji PKD – co najmniej kod 11.02.Z – produkcja win gronowych);
• określenie lokalizacji zakładu lub miejsca prowadzenia działalności gospodarczej (adres).

Do wniosku załączamy także zaświadczenie potwierdzające nadanie właściwego numeru identyfikacyjnego i ewentualnie, w przypadku zgłoszenia urządzeń dystrybucyjnych do sprzedaży żywności, wykaz tych urządzeń. Żądanie przedstawienia dodatkowych dokumentów, takich jak plan zagospodarowania przestrzennego, decyzja środowiskowa, zezwolenie na budowę czy decyzja o zmianie sposobu użytkowania jest zatem bezpodstawne a ich niedostarczenie nie może spowodować wydania decyzji odmownej.

Po złożeniu wniosku, państwowy powiatowy inspektor sanitarny sprawdza jedynie, czy prawidłowo wypełniliśmy wniosek oraz złożyliśmy wszystkie niezbędne dokumenty konieczne dla poprawnego przeprowadzenia procedury. Po pozytywnym zweryfikowaniu wniosku i załączników, inspektor dokonuje wpisu zakładu do rejestru zakładów podlegających urzędowej kontroli organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz wydaje z urzędu zaświadczenie o dokonaniu wpisu.

W omawianej procedurze, nie dochodzi do kontroli zakładu ubiegającego o wpis do rejestru. Kontrola taka następuje wyłącznie w przypadku zatwierdzania lokalu. Z koniecznością uzyskania takiego zatwierdzenia a zatem kontrolą muszą się więc liczyć jedynie ci producenci wina, którzy skupują winogrona lub przekraczają produkcyjny limit 1000 hl rocznie.

CO Z UZYSKANIEM ZEZWOLENIA NA SPRZEDAŻ DETALICZNĄ WINA?

Procedura uzyskania zezwolenia detalicznego na sprzedaż wina będzie przedmiotem jednego z kolejnych wpisów z tej serii. Z uwagi na fakt, że kłopot interpretacyjny urzędów objawia się często w związku z tą właśnie procedurą, konieczne jest zwrócenie uwagi an ten problem już tutaj.

Co do zasady, system prawa jest w pełni spójny a państwo nie zastawia pułapek na obywateli. W praktyce jednak, niedoskonały ustawodawca, uchwala często kłopotliwe dla nas, niedoskonałe przepisy. Tradycyjnym źródłem prawnych bubli jest oczywiście nasza ulubiona ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi.

Jak wiemy, sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży może być prowadzona tylko na podstawie zezwolenia wydanego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), właściwego ze względu na lokalizację punktu sprzedaży. Zezwolenie takie wydane zostaje na podstawie wniosku po uzyskaniu pozytywnej opinii gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych o zgodności lokalizacji punktu sprzedaży z uchwałami lokalnej rady gminy. Wniosek taki zawierać musi jednak decyzję właściwego państwowego inspektora sanitarnego o zatwierdzeniu zakładu (art. 18 ust. 6 pkt 4 ustawy o wychowaniu w trzeźwości).

Pewne uzasadnione wątpliwości budzi zatem kwestia, czy niezależnie od wpisania naszej winiarni jako zakładu produkcyjnego (jak już wiemy, bez konieczności zatwierdzania zakładu i bez kontroli), nie powinniśmy traktować naszej winiarni będącej najczęściej jednocześnie miejscem sprzedaży detalicznej wina, jako sklepu branżowego ze sprzedażą napojów alkoholowych w rozumieniu art. 9(6) ust. 1 pkt 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości?

Twierdzenie takie wydaje się jednak nieuprawnione zważywszy, iż zgodnie jednak z art. 9(6) ust 2 tejże ustawy, producenci, którzy wyłącznie wyrabiają i rozlewają wino uzyskane z winogron pochodzących z upraw własnych, mogą prowadzić sprzedaż detaliczną win gronowych pochodzących z upraw własnych, przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży w punkcie sprzedaży, którym jest miejsce wytworzenia wina, a zatem w samym zakładzie, który wpis do rejestru już uzyskał.

Jest to zatem przepis szczególny, stanowiący wyłączenie od ogólnej zasady, według której sprzedaż detaliczna alkoholu może się odbywać wyłącznie w sklepach branżowych ze sprzedażą napojów alkoholowych, w wydzielonych stoiskach sklepów wielkometrażowych i pozostałych placówkach samoobsługowych oraz innych placówkach handlowych, w których sprzedawca prowadzi bezpośrednią sprzedaż napojów alkoholowych a których wpis do rejestru wymaga faktycznie wcześniejszego zatwierdzenia i kontroli.

Nawet jeśli przyjąć, iż doszło w omawianej sytuacji do kolizji przepisów intencja ustawodawcy o potraktowaniu producenta wina jako podmiotu innego niż inne uprawnione do sprzedaży alkoholu, wydaje się być oczywistą. Potwierdza to stanowisko PARPA, dotychczasowa praktyka większości gmin wydających zezwolenia oraz inspektoratów sanitarnych w naszym kraju. Należy też podnieść, że polskie prawo przewiduje procedury w przypadku kolizji przepisów prawa. W omawianym przypadku potencjalnej kolizji przepisów równorzędnych aktów prawnych trzeba zatem przyjąć, że bezwzględnie obowiązują później wprowadzonme, korzystne dla producentów wina, przepisy specjalne. Przepis uchwalony później uchyla bowiem w razie kolizji przepis uchwalony wcześniej. Podobnie też, przepis specjalny deroguje przepis ogólny.

Niezależnie od wyjaśnionych zasadniczo wątpliwości w zakresie konieczności zatwierdzania lokalu sprzedażowego, całkowicie nieuprawnione jest choćby prewencyjne rozważanie tej kwestii przez SANEPID, w obliczu wpisywania do rejestru samego zakładu produkcyjnego. O zezwolenie na sprzedaż alkoholu, producent wina może bowiem nigdy nie wystąpić.

PODSUMOWANIE

1. Produkcja oraz sprzedaż wina wymagają uzyskania wpisu do rejestru zakładów podlegających urzędowej kontroli organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
2. Wniosek o wpis należy złożyć do właściwego miejscowo, powiatowego inspektora sanitarnego w terminie co najmniej 14 dni przed dniem rozpoczęcia działalności.
3. Wpis jest bezpłatny.

Winiarz produkujący wino z własnych winogron, w ilości do 100 000 litrów rocznie, nie musi uzyskiwać zatwierdzenia lokalu a zatem nie podlega kontroli w tym zakresie!

Podstawa prawna:

• Rozporządzenie (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych ((Dz. Urz. UE L 139 z 30.04.2004)
• Ustawa z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz.U. 2006 nr 171 poz. 1225)
• Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz.U. 1982 nr 35 poz. 230)
• Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 29 maja 2007 r. w sprawie wzorów dokumentów dotyczących rejestracji i zatwierdzania zakładów produkujących lub wprowadzających do obrotu żywność podlegających urzędowej kontroli Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. 2007 nr 106 poz. 730)

The post REJESTRACJA WINNICY #5 – SANEPID first appeared on Paragraf w kieliszku.