PODSTAWA PRAWNA

Jak większość z Was, zainteresowanych tematem, już wie z otrzymanych pism – ustawa z dnia 30 sierpnia 2019 r. o zmianie niektórych ustaw w celu usprawnienia procesu wydatkowania środków finansowych w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz w ramach działań objętych zintegrowanym systemem zarządzania i kontroli (Dz.U. 2019 poz. 1824), wprowadziła zmiany w kolejnej, niezwykle popularnej ustawie – z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz.U. 2004 nr 10 poz. 76). Kluczowym, wynikającym z niej obowiązkiem jest konieczność uzyskiwania wpisu do prowadzonej przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa – Ewidencji Producentów – także producentów wina, posiadających własne winnice. 

RODZAJE PRODUCENTÓW

Omawiana nowelizacja ustawy wprowadza pewien porządek definicyjny dla pojęć, których znaczenie odbiega od rozumienia potocznego. I tak:

gospodarstwo rolne – gospodarstwo w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. b rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 – oznacza wszystkie jednostki wykorzystywane do działalności rolniczej i zarządzane przez rolnika, znajdujące się na terytorium tego samego państwa członkowskiego.

Gospodarstwem rolnym jest zatem miejsce w którym rolnik prowadzi działalność rolniczą – do pojęcia działalności rolniczej wrócimy jednak za chwilę.

Podlegający zgłoszeniu w Ewidencji Producentów – producent – to postać, którą być może producent rolny, beneficjent programów rybackich, posiadacz zwierzęcia, organizacja producentów, podmiot prowadzący zakład utylizacyjny oraz potencjalny beneficjent. Jego szczególną formą jest natomiast…

producent rolny – czyli osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, będąca rolnikiem w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 1307/2013 – tj. która prowadzi działalność rolniczą.

Wspomniane już dwukrotnie prowadzenie działalności rolniczej oznacza natomiast:

• produkcję, hodowlę lub uprawę produktów rolnych, w tym zbiory, dojenie, hodowlę zwierząt oraz utrzymywanie zwierząt do celów gospodarskich;
• utrzymywanie użytków rolnych w stanie, dzięki któremu nadają się one do wypasu lub uprawy bez konieczności podejmowania działań przygotowawczych wykraczających poza zwykłe metody rolnicze i zwykły sprzęt rolniczy, w oparciu o kryteria określone przez państwa członkowskie na podstawie ram ustanowionych przez Komisję, lub
• prowadzenie działań minimalnych, określanych przez państwa członkowskie, na użytkach rolnych utrzymujących się naturalnie w stanie nadającym się do wypasu lub uprawy

Czy winiarz jest rolnikiem?

Najwięcej kłopotu przysporzy jednak zapewne rodzaj producenta niewątpliwie najważniejszy w omawianym kontekście, tj.:

potencjalny beneficjent – będący osobą fizyczna, osobą prawną lub jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, która może ubiegać się o przyznanie pomocy w ramach działań objętych programem rozwoju obszarów wiejskich lub uczestniczyć w innych niefinansowanych, współfinansowanych lub finansowanych ze środków Unii Europejskiej mechanizmach administrowanych przez Agencję lub Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa, w ramach których odpowiednio Agencja lub Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa realizuje swoje zadania, niebędąca producentem rolnym, beneficjentem programów rybackich, posiadaczem zwierzęcia, organizacją producentów lub podmiotem prowadzącym zakład utylizacyjny.

Jednym z takich mechanizmów jest – Administrowanie potencjałem produkcyjnym winorośli i wina, którym objęci są:

1. producenci albo przedsiębiorcy niebędący producentami, wyrabiający wino z winogron pozyskanych z upraw winorośli położonych na terytorium Polski, przeznaczone do wprowadzenia do obrotu, wpisani do ewidencji decyzją Dyrektora Generalnego KOWR,
2. przedsiębiorcy wykonujący działalność gospodarczą, o której mowa w art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o wyrobie i rozlewie wyrobów winiarskich, obrocie tymi wyrobami i organizacji rynku wina,
3. osoby dostarczające winogrona lub moszcz winogronowy, przedsiębiorcy wykonującemu działalność gospodarczą, o której mowa w art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o wyrobie i rozlewie wyrobów winiarskich, obrocie tymi wyrobami i organizacji rynku wina, wpisanemu do ewidencji decyzją Dyrektora Generalnego KOWR,
4. przedsiębiorcy posiadający zezwolenie na obrót hurtowy, o którym mowa w art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2016 r. poz. 487, z późn. zm.).

W przypadku spełniania warunków właściwych dla kilku rodzajów producenta istnieje możliwość wybrania kilku z powyższych kategorii. Jedynym wyjątkiem jest potencjalny beneficjent, który to rodzaj producenta z uwagi na swój charakter, nie może się łączyć z innymi rodzajami producenta.

JAK UZYSKAĆ WPIS W EWIDENCJI PRODUCENTÓW?

W celu uzyskania wpisu oraz numeru identyfikacyjnego w ewidencji producentów, należy złożyć wniosek o wpis do ewidencji producentów. Wniosek składa się do kierownika właściwego miejscowo, biura powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Formularz wniosku o wpis do ewidencji producentów obowiązujący od 17 października 2019 roku, znajdziecie poniżej:

WNIOSEK O WPIS DO EWIDENCJI PRODUCENTÓW (pdf)

Tutaj znajdziecie zaś ADRESY BIUR ARiMR.

Agencja wydaje decyzję o wpisie do ewidencji producentów w trybie postępowania administracyjnego, przesyłając ją do nas pocztą. Typowo dla postępowania administracyjnego, wnioski obsługuje się bez zbędnej zwłoki jednak w przypadku, kiedy wymagane jest prowadzenie postępowania wyjaśniającego, załatwienie sprawy nie powinno zająć więcej niż 1 miesiąc a w przypadkach szczególnie trudnych 2 miesiące.

Co istotne, w przypadku małżonków oraz podmiotów będących współposiadaczami gospodarstwa rolnego, nadaje się jeden numer identyfikacyjny osobie, na którą współmałżonek lub współposiadacz wyraził pisemną zgodę – możliwe jest oczywiście nadanie odrębnego numeru identyfikacyjnego, warunkiem jest jednak aby wnioskodawca prowadził samodzielnie odrębne gospodarstwo rolne stanowiące zorganizowaną całość gospodarczą.

JAK WYPEŁNIĆ WNIOSEK?

Pewne problemy praktyczne mogą pojawić się przy wypełnianiu wniosku. ARiMR przygotowała przydatną instrukcję, która może być pomocna przy wypełnianiu wniosku.

INSTRUKCJA WYPEŁNIANIA WNIOSKU (pdf)

Najczęstsze problemy będą zapewne związane z nazwą oraz siedzibą podmiotu uzyskującego wpis. Należy więc pamiętać:

Pole nr 2 – rodzaj producenta

Producent wina, który nie jest producentem rolnym (w rozumieniu wyżej nakreślonym) składa wniosek jako potencjalny beneficjent.

Pole nr 3 – wspólne gospodarstwo

Pytania tu zawarte odnoszą się wyłącznie do osób prowadzących wspólne gospodarstwo rolne z małżonkiem lub inną osobą.

Pole nr 4 – Nazwisko/nazwa

Należy tu podać oczywiście nazwisko w przypadku osoby fizycznej, zaś w przypadku osoby pranej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, należy podać pełną nazwę, jaka została podana przy zgłoszeniu do odpowiedniego organu rejestrowego albo podczas rejestracji w Krajowym Rejestrze Urzędowym Podmiotów Gospodarki Narodowej (REGON).

Pole nr  5 – Imię

Co oczywiste, jest to miejsce przeznaczone na imię osoby fizycznej, a w przypadku występowania o nadanie numeru identyfikacyjnego przez osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej można w tym miejscu podać nazwę skróconą, jaka została podana przy zgłoszeniu do odpowiedniego organu rejestrowego albo podczas rejestracji w Krajowym Rejestrze Urzędowym Podmiotów Gospodarki Narodowej (REGON).

Pole nr 7 – Firma przedsiębiorcy

Pole to uzupełnia osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy Prawo przedsiębiorców, podlegająca wpisowi do CEiDG. Jako, że jest to pole nieobowiązkowe a instrukcja wskazuje w tym miejscu wyłącznie na osobę fizyczną, należy przyjąć, że firmę przedsiębiorcy będącego osobą prawną lub jednostką organizacyjną umieszczamy wyłącznie w polu nr 4, przewidzianym dla nazwy.

Miejsce zamieszkana i adres albo siedziba i adres wnioskodawcy

• W odniesieniu do wnioskodawcy będącego osobą fizyczną jest to wprost miejsce zamieszkania wnioskodawcy i jego adres. Zgodnie z art. 25 Kodeksu cywilnego, miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Podanie numeru telefonu stacjonarnego/komórkowego, numeru faksu oraz adresu e-mail jest tu zupełnie dobrowolne.
•  W odniesieniu do Wnioskodawcy posiadającego osobowość prawną podajemy siedzibę i adres. Zgodnie z art. 41 Kodeksu cywilnego, jeżeli ustawa lub oparty na niej statut nie stanowi inaczej, siedzibą osoby prawnej jest miejscowość, w której ma siedzibę jej organ zarządzający.
• W odniesieniu do Wnioskodawcy będącego jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej – siedzibę i adres. Zgodnie z art. 33 § 1 Kodeksu cywilnego do jednostek organizacyjnych niebędących osobami prawnymi, którym ustawa przyznaje zdolność prawną, stosuje się odpowiednio przepisy o osobach prawnych.

The post Ewidencja producentów ARiMR first appeared on Paragraf w kieliszku.

Niemniej problemów przysparza winiarzom także medialne jedynie pojęcie – “małego winiarza”. Tak bowiem zwykło się nazywać… No właśnie. Kogo? Niewątpliwie producenta wina posiadającego własną winnicę o niewielkiej jak się należy spodziewać, wielkości. Czy właściwszy wzorcowi “małego winiarza” będzie jednak rolnik który ma dwa hektary winnicy czy może przedsiębiorca cieszący się zaledwie z pięćdziesięciu arów? Czy mając 20 ha nie można korzystać z winiarskich przywilejów “małego winiarza” jeśli wino wciąż produkuje się z upraw własnych? Kto musi uzyskać odbiór sanepidu a kto może kupować owoce? O tym wszystkim dzisiaj.

KIM WŁAŚCIWIE JEST MAŁY WINIARZ?

Nieszczęśliwe dla jasności przekazu a sztuczne i niepodparte przepisem określenie, wyrządza w mojej ocenie więcej szkód niż pożytku. Brak precyzji i jednoznacznego podparcia, budzi bowiem wątpliwości i pozwala myśleć o różnych instytucjach nazywając je niejednoznacznie. Dla ratowania honoru najmniejszych producentów wina, postanowiłem umieścić pojęcie “małego winiarza” już dla najniższej kategorii wagowej (inaczej musielibyśmy się porywać na niegodne sztuczki językowe typu “winiarz maleńki” :P).

Małym winiarzem nazwijmy zatem na potrzeby tego opracowania, producenta wina, dla którego przepisy prawa przewidziały najwięcej przywilejów. Tego winiarza, któremu część odstępstw nie już nie przysługuje nazwiemy “winiarzem nieco tylko większym”. Miano “dużego winiarza” pozostawiając jedynie tym, dla których polskie prawo winiarskie nie przewiduje już żadnych uprzejmości.

PRZYWILEJ #1 – zwolnienie z wpisu do rejestru ministerialnego

Warto zauważyć na wstępie, że produkcja wina jest  co do zasady działalnością regulowaną i jako taka wymaga wpisu do rejestru przedsiębiorców wykonujących działalność w zakresie wyrobu lub rozlewu wyrobów winiarskich (art. 17 ust. 1 ustawy winiarskiej). Pierwszym, niezwykle istotnym, choć zupełnie niedocenianym przywilejem “małego winiarza” jest zatem – brak konieczności uzyskiwania wpisu do rejestru prowadzonego przez Ministra Rolnictwa. Wpisu do rejestru nie stosuje się bowiem do producentów, którzy wyłącznie wyrabiają i rozlewają wino uzyskane z winogron pochodzących z upraw własnych (art. 17 ust. 3 ustawy winiarskiej). Spotykamy tu zatem pierwsze znamiona definiującego małego winiarza. Ten, by z powyższego zwolnienia korzystać musi wyrabiać i rozlewać wino uzyskane z winogron pochodzących z upraw własnych. Warunkami koniecznymi są zatem określone w art. 17 ust. 3 ustawy:

• posiadanie upraw własnych (własnej winnicy)
• produkcja wina wyłącznie z własnych owoców

Przywilej ten ma niezwykle doniosłe skutki. Zwalnia nas bowiem z szeregu obowiązków formalnych, związanych z uzyskaniem wpisu w przedmiotowym rejestrze działalności regulowanej. Do najbardziej dokuczliwych należy konieczność odpowiedniego wyposażenia winiarni potwierdzona opinią techniczno-technologiczną wydaną przez wojewódzkiego inspektora jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, konieczność spełnienia przez obiekty budowlane i urządzenia, wymagań określonych w przepisach o ochronie przeciwpożarowej, sanitarnych i o ochronie środowiska – potwierdzonych nadto przez: komendanta powiatowego (miejskiego) Państwowej Straży Pożarnej, państwowego powiatowego inspektora sanitarnego oraz wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska właściwych ze względu na planowane miejsce wykonywania tej działalności. Producent taki musi posiadać także rozbudowany system kontroli wewnętrznej oraz plan obiektów budowlanych przeznaczonych do wykonywania tej działalności, obejmujący w szczególności pomieszczenia produkcyjne, magazynowe, socjalne i sanitarne, z zaznaczeniem linii technologicznych, dróg przemieszczania surowców i gotowych wyrobów, stanowisk pracy, a także wyznaczyć osobę odpowiedzialną za kontrolę jakości wyrobów winiarskich. Polecam przeczytać to raz jeszcze wszystkim malkontentom, którzy twierdzą, że przedmiotowy dla naszych dzisiejszych badań – mały winiarz – “ma źle”

Zamykając ten wątek warto przypomnieć, iż winiarz spełniający przesłanki ustawowe, miast prowadzić nieprzyjemną rejestrację w ministerialnym rejestrze, wpisuje się jedynie do ewidencji prowadzonej przez KOWR. Rejestracja ta (dokonywana corocznie do 15 lipca!) jest jednak konieczna.

Kolejne przywileje znajdziemy już w innych aktach prawnych ustawowej rangi.

PRZYWILEJ #2 – brak konieczności prowadzenia działalności gospodarczej 

Konstytuującą dla przywołanego przywileju jest ustawa z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców, która określa zasady podejmowania, wykonywania i zakończenia działalności gospodarczej, w tym prawa i obowiązki przedsiębiorców oraz zadania organów władzy publicznej w tym zakresie. Warto jednak pamiętać, iż przepisów tej ustawy nie stosuje się do wyrobu wina przez producentów będących rolnikami wyrabiającymi mniej niż 100 hektolitrów wina w ciągu roku gospodarczego, o których mowa w art. 17 ust. 3 ustawy winiarskiej.

Przesłankami będą w tym przypadku (muszą wystąpić łącznie):

• producent powinien być rolnikiem (posiadać własne uprawy)
• powinien spełniać warunki z art. 17 ust. 3 ustawy winiarskiej, tj. produkować wino wyłącznie z własnych owoców
• wyrabiać mniej niż 100 hektolitrów wina w ciągu roku gospodarczego

Spełniając zatem wynikające z przepisu warunki, nie jesteśmy zobligowani do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy. Brak narzucenia nam obowiązku prowadzenia działalności gospodarczej jest jednak z zasady i swojej celowości jedynie przywilejem i nie wyklucza możliwości jej prowadzenia jeśli mamy taką ochotę. Należy to podkreślić, jako, że próba przymuszenia winiarza do rozliczania się z produkcji wina poza prowadzoną działalnością gospodarczą jest częstą choć bezprawną praktyką urzędniczą. Spełniający powyższe wymagania winiarz ma prawo działalności nie prowadzić, rejestrując się wyłącznie we wspomnianej już ewidencji KOWR – ma też jednak prawo produkować i sprzedawać wino w formie działalności gospodarczej prowadzonej osobiście jak i w formie (niepodlegającej ustawie prawo przedsiębiorców) spółki prawa handlowego (co nie zwalnia jednak z obowiązku uzyskania wpisu do ewidencji KOWR).

REJESTRACJA WINNICY #1 – EWIDENCJE PRODUCENTÓW

PRZYWILEJ #3 – zwolnienie z zatwierdzenia zakładu przez sanepid 

Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia, zakłady produkcyjne (tak, mowa także o naszej małej winiarni), które produkują lub wprowadzają do obrotu żywność pochodzenia niezwierzęcego, mogą rozpocząć działalność po zatwierdzeniu lub warunkowym zatwierdzeniu zakładu przez inspekcję sanitarną. Zatwierdzenie zakładu jest procedurą dość uciążliwą a z uwagi na technologię produkcji wina, często też kłopotliwą w praktyce. Niektóre zakłady produkcyjne, przy zachowaniu szczegółowych warunków określonych w przepisach, mogą rozpocząć działalność bez wspomnianego powyżej zatwierdzenia, jedynie na podstawie samego wpisu do rejestru zakładów podlegających urzędowej kontroli organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Jeden z takich przypadków dotyczy podmiotów prowadzących działalność w zakresie produkcji win gronowych uzyskanych z winogron pochodzących z upraw własnych w ilości mniejszej niż 1000 hl w ciągu roku kalendarzowego (art. 63. ust. 2 pkt 5). Warunkiem koniecznym jest zatem spełnienie łącznie trzech przesłanek:

Znanych nam już z art. 17 ust. 3 ustawy winiarskiej:

• posiadanie upraw własnych (własnej winnicy)
• produkcja wina wyłącznie z własnych owoców

oraz dodatkowej związanej z wielkością produkcji:

• w ilości mniejszej niż 1000 hl w ciągu roku kalendarzowego

Warto i w tym przypadku dodać, iż choć powyższy przepis zwalnia nas z nieprzyjemnego zatwierdzenia naszej winiarni, to jako podmiot wpisany na “listę zakładów podlegających urzędowej kontroli” kontroli sanepidu oczywiście podlegamy.

REJESTRACJA WINNICY #5 – SANEPID

PRZYWILEJ #4 – prawo do sprzedaży detalicznej wina w miejscu wytworzenia

To prawo ściśle powiązane z dwoma poprzednimi przywilejami. Zasady dotyczące sprzedaży napojów alkoholowych, reguluje wybitna ze wszech miar, ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Jak wiemy, sprzedaż napojów alkoholowych może się odbywać jedynie na podstawie zezwolenia (ufam, że nikt z moich czytelników nie posługuje się już określeniem “koncesja” :P), co do zasady wydawanego jedynie przedsiębiorcom, posiadającym zatwierdzenie miejsca sprzedaży od Państwowej Inspekcji Sanitarnej (jak ma to miejsce w przypadku sklepów choćby). Zgodnie jednak z Art. 9 (6) ust. 2 producenci określeni w art. 17 ust. 3 ustawy ustawy winiarskiej, mogą prowadzić sprzedaż detaliczną win gronowych pochodzących z upraw własnych przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży w punkcie sprzedaży, którym jest lokalizacja w miejscu wytworzenia wina uzyskanego z winogron pochodzących z upraw własnych.

Zezwolenie detaliczne na sprzedaż wina mogą zatem uzyskać winiarze niebędący przedsiębiorcami i nieposiadający zatwierdzenia zakładu jeśli spełnione zostaną następujące warunki:

• wymagania z art. 17 ust. 3, tj. wino z upraw własnych
• punkt sprzedaży musi znajdować się w miejscu wytworzenia wina (winiarni)

Odmienna jest niestety sytuacja zezwoleń hurtowych. Na ten typ zezwolenia, podobnego odstępstwa, już niestety nie wprowadzono.

Decyzja a zaświadczenie… czyli sprzedaż własnego wina raz jeszcze

PRZYWILEJ #5 – specjalny system naliczania i poboru akcyzy

Jak wiemy, wino jest produktem akcyzowym. Opodatkowanie tą szczególną daniną wiąże się z całym systemem nadzoru nad produkcją wina, jego znakowaniem (banderolami) oraz ostatecznie sposobami naliczania i zapłaty akcyzy. Zagadnienia te regulują przede wszystkim przepisy zawarte w ustawie z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym. Produkcja wyrobów akcyzowych, w tym produkcja wina, może odbywać się co do zasady wyłącznie w składzie podatkowym. Pomijając domową produkcję wina, na użytek własny, przepisy znają tylko dwa wyłączenia od tej nadrzędnej zasady. Pierwsze z nich to stosowane często przy produkcji innych wyrobów winiarskich (jak wina owocowe, cydry czy miody pitne) przedpłata akcyzy – sprowadzająca się do zapłacenia z góry podatku akcyzowego od planowanej produkcji. Ta forma nie dotyczy jednak winiarzy o których tu mowa (czego część urzędników skarbowych nie może zrozumieć). Drugie, istotne już z perspektywy naszych dzisiejszych zainteresowań to wyłączenie podmiotowe, zarezerwowane dla produkcji mniej niż 1000 hektolitrów w ciągu roku kalendarzowego, win uzyskanych nz winogron pochodzących z upraw własnych, o których mowa w art. 17 ust. 3 ustawy winiarskiej (art. 47. ust. 1 pkt. 2 ustawy o podatku akcyzowym).

Producent wina, który spełnia elementarne wymagania z art. 17 ust. 3 ustawy winiarskiej, tj.:

• posiada uprawy własne (własną winnicę)
• produkuje wina wyłącznie z własnych owoców

oraz produkuje

• mniej niż 1000 hektolitrów w ciągu roku kalendarzowego

Może (nie oznacza to i tym razem, że musi) prowadzić produkcję poza składem podatkowym, nie odprowadzając przedpłaty akcyzy. Jak wiemy, podatek będzie naliczany wówczas od wyrobu gotowego, tj. naszej gotowej na sprzedaż butelki. Po więcej szczegółów odsyłam jednak do poświęconego tej tematyce wpisu.

Czy mały winiarz musi płacić podatki?

NIECO WIĘKSZY WINIARZ

Jak łatwo zauważyć, praktycznie wszystkie ułatwienia, które przewidziano prawem dotyczą podmiotów o których mowa w cytowanym dziś nieustannie art. 17. ust. 3 ustawy winiarskiej, tj. winiarzy, którzy produkują wino wyłącznie z owoców pochodzących z własnych winnic. Prawo do korzystania z większości uprawnień (poza samym wpisem do ewidencji KOWR, który jest niezależny od wolumenu produkcji własnej) zależy też od wielkości produkcji rocznej. Ta zaś nie może przekroczyć w większości przypadków 1000 hl (czyli 100 000 litrów) wina. Jedynie zwolnienie z obowiązku prowadzenia działalności gospodarczej wymaga aby produkcja ta nie była większą niż 100 hl (czyli 10 000 litrów) wina rocznie.

Winiarz, który produkuje więcej niż wspomniane 100 hl, jeśli wino to wytarza nadal wyłącznie z owoców pochodzących z uprawianej przez siebie winnicy, może nadal korzystać ze wszystkich wspomnianych wyżej przywilejów. Jedynym wyjątkiem będzie zatem konieczność zarejestrowania działalności gospodarczej (indywidualnie lub w formie spółki prawa handlowego). 

Producent taki śmiało korzysta zatem z niemalże całego dorobku prawnego przewidzianego dla “małych winiarzy”.

DUŻY WINIARZ

Na antypodach dwóch poprzednich klas wagowych stoi winiarz, którego roboczo nazwać możemy dużym. Przepisy nie wymagają jednak aby był w istocie producentem wielkim w fizycznym znaczeniu. Wolumen produkcji to bowiem tylko jedna z istotnych tu okoliczności. Przez byt taki rozumieć należy producenta wina, który nie realizuje wymienionych powyższej przesłanek, uprawniających go do korzystania z przywilejów “małego winiarza”.

Może to dotyczyć dwóch sytuacji:

• produkcja wina w ilości przekraczającej 1000 hl wina rocznie
• zakup winogron

Producent, który wielkość produkcji rocznej przekracza lub też kupuje winogrona nie może już korzystać z prawa do zwolnienia z zatwierdzenia zakładu przez inspekcję sanitarną, musi – co oczywiste – prowadzić działalność gospodarczą, produkcję wina prowadzić zaś powinien w składzie podatkowym, chyba, że będzie przedpłacał akcyzę z góry.

Można przyjąć, ze w praktyce mamy do czynienia z trzema formami aktywności gospodarczej producenta wina:

1. Winiarza, który korzysta ze wszystkich zwolnień i odstępstw przewidzianych prawem – zwanego często “małym winiarzem”
2. Producenta, który ma nieco większą produkcję i musi jedynie zarejestrować działalność gospodarczą
3. Przedsiębiorcę, który kupuje winogrona lub produkuje ponad 1000 hl wina rocznie i prowadzi swoją działalność bez przywilejów przewidzianych dla wyżej wymienionych

Mam nadzieję, że udało się coś rozjaśnić w tej materii

The post Przywileje “małego winiarza” first appeared on Paragraf w kieliszku.

O problemach związanych z tym czy winiarz jest rolnikiem czy może przedsiębiorcą rozpisałem się wyczerpująco jakiś czas temu:

Czy winiarz jest przedsiębiorcą?

Warto się jednak zastanowić także nad tym, czy winiarz będący wyłącznie rolnikiem (w ogólnej konstatacji wspomnianego wpisu, uznano taką “czystą formę” winiarza za występującą w przyrodzie), może korzystać z pewnych ulg podatkowych w zakresie podatku od nieruchomości przyznanych innym rolnikom.

Porządkującym interesującą nas tematykę dokumentem jest ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U 1991 Nr 9 poz. 31)

Stwierdza ona w sposób bezpośredni, że budynki gospodarcze lub ich części położone na gruntach gospodarstw rolnych są zwolnione z obowiązku opłacania podatku od nieruchomości. Konieczne jest jednak spełnienie także drugiej przesłanki – budynki takie mogą służyć wyłącznie działalności rolniczej (art. 7 ust.1 pkt 4 lit. b). Budynek przetwórni nie będzie podlegał opodatkowaniu omawianym podatkiem jedynie wówczas gdy spełnione zostaną jednocześnie oba, wymienione powyżej warunki.

Samą działalność rolniczą tym razem ustawodawca dookreślił w słowniku definicji legalnych w samej ustawie. Tego typu działalność oznacza produkcję roślinną i zwierzęcą, w tym również produkcję materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego oraz reprodukcyjnego, produkcję warzywniczą, roślin ozdobnych, grzybów uprawnych, sadownictwo, hodowlę i produkcję materiału zarodowego zwierząt, ptactwa i owadów użytkowych, produkcję zwierzęcą typu przemysłowego fermowego oraz chów i hodowlę ryb (art. 1a ust. 1 pkt 6).

Działalność prowadzona przez winiarza (a definiowana jako rolnicza na potrzeby innych regulacji) zdaje się nie stanowić działalności rolniczej w rozumieniu zapisów przedmiotowej ustawy o podatkach lokalnych. Czy winiarnia, nie ma zatem prawa korzystać ze zwolnienia z podatku od nieruchomości nawet jeśli jest budynkiem gospodarczym, będącym własnością winiarza-rolnika i jest położona na gruntach przynależnych do gospodarstwa rolnego?

Ciekaw jestem praktyki lokalnych urzędów i doświadczeń naszych winiarzy (do których zbadania niewątpliwie przystąpię). Przynajmniej u tej części producentów, którzy swoje winiarnie zainstalowali w wykorzystywanych wcześniej w gospodarstwie rolnym budynkach (jak ustaliliśmy zwolnionych z podatku od nieruchomości), problem mógł z braku orientacji wśród urzędników faktycznie nie wystąpić. Znacznie gorsza jest jednak sytuacja winiarzy, którzy swoje przetwórnie dopiero budują lub formalnie zmieniają sposób użytkowania lokalu służącego dotąd zupełnie innym celom.

The post Winiarnia a podatek od nieruchomości first appeared on Paragraf w kieliszku.

Przepisy regulujące funkcjonowanie faktycznie istniejącego już polskiego świata producentów wina nabierają w istocie coraz bardziej praktycznego wymiaru. Ambicją dzisiejszego wpisu, który rozpoczyna nową serię przewodnika po prawie dla polskich winiarzy,  jest zatem zdefiniowanie prawa winiarskiego jako takiego i usystematyzowanie regulacji przedmiotu, obowiązujących w naszym kraju. Seria ta będzie miała na celu stanowić podręczny przegląd przepisów, które dotykają tak interesującej naszych producentów wina materii. Przede wszystkim kwestii związanych z uprawą winorośli, produkcją wina oraz jego sprzedażą hurtową (do sklepów) i detaliczną (w gospodarstwie winiarskim/enoturystycznym).

Rozpoczniemy tę analizę stanu prawnego od wstępu do najważniejszych regulacji prawa rodzimego. W dalszych częściach, omówimy kwestie związane z lokalnymi przepisami dotyczącymi prowadzenia działalności gospodarczej lub rolniczej w branży winiarskiej oraz zmierzymy się z regulacjami podatkowymi (w szczególności tymi dotyczącymi podatku akcyzowego). Dla pobieżnego choć wyczerpania tematu, serię tę zakończymy próbą uporządkowania systemu prawa Unii Europejskiej, z obowiązku implementacji którego wynikać będą bezpośrednio wszystkie wcześniej omówione arcydzieła polskiej sztuki legislacji. Warto bowiem pamiętać, że istotną rolę w systemie prawnym Polski jako członka Unii Europejskiej, stanowi oczywiście prawo wspólnotowe, szczególnie rozbudowane w omawianym, winiarskim zakresie.

Jeśli chodzi o samo prawo winiarskie, to zauważalny jest generalny brak tendencji do wyróżniania tej kategorii przepisów spośród porządku prawnego (także w licznych krajach o dłuższej historii winiarstwa, jednym z wyjątków jest oczywiście Francja). Stanowi ono zatem całość regulacji dotyczących omówionej już tematyki winiarskiej, usytuowanych w różnych gałęziach prawa takich jak prawo rolne, prawo podatkowe czy zagadnienia prawa gospodarczego. Zasadniczo, podstawowym aktem regulującym ogół zagadnień produkcji i obrotu winem a przez to gospodarcze życie każdego, polskiego winiarza jest tzw. ustawa winiarska czyli  ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o wyrobie i rozlewie wyrobów winiarskich, obrocie tymi wyrobami i organizacji rynku wina Dz.U. 2011 nr 120 poz. 690,  konstytuująca zagadnienia związane z wyrobami winiarskimi (winami gronowymi, owocowymi, cydrami, miodami pitnymi itp.). Reguluje ona przede wszystkim proces wyrobu fermentowanych napojów winiarskich, wraz z listą dopuszczonych przy produkcji technologii oraz zasady obrotu tego typu produktami. Dokument ten wprowadza też klasyfikację tych wyrobów i system ich definiowania.

Do ustawy tej, dołączył nasz prawodawca komplet rozporządzeń wykonawczych, które precyzują zawarte w niej regulacje. Są to: 

• Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 sierpnia 2014 r. w sprawie wzorów formularzy deklaracji składanych Prezesowi Agencji Rynku Rolnego w zakresie wyrobu, rozlewu i wprowadzania do obrotu wyrobów winiarskich z wina, winogron lub moszczów winogronowych Dz.U. 2014 nr 0 poz. 1080;
• Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 22 maja 2013 r. w sprawie rodzajów fermentowanych napojów winiarskich oraz szczegółowych wymagań organoleptycznych, fizycznych i chemicznych, jakie powinny spełniać te napoje Dz.U. 2013 nr 0 poz. 633;
• Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie szczegółowego sposobu wyrobu fermentowanych napojów winiarskich oraz metod analiz tych napojów do celów urzędowej kontroli w zakresie jakości handlowej Dz.U. 2013 nr 0 poz. 624;
• Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 listopada 2012 r. w sprawie terminu zamknięcia rejestru przychodu i rozchodu wyrobów winiarskich Dz.U. 2012 nr 0 poz. 1354;
• Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 listopada 2012 r. w sprawie sposobu i miejsca pobierania próbek winogron, moszczu winogronowego i wina w trakcie fermentacji oraz ustalania naturalnej zawartości alkoholu w tych produktach Dz.U. 2012 nr 0 poz. 1337;
• Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 listopada 2012 r. w sprawie minimalnej zawartości alkoholu w wytłokach i osadzie drożdżowym Dz.U. 2012 nr 0 poz. 1336;
• Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 29 grudnia 2011 r. w sprawie stawek opłat za dokonanie ocen wniosku o objęcie ochroną, zastrzeżenia do tego wniosku oraz wniosku o zatwierdzenie zmiany specyfikacji Dz.U. 2012 nr 0 poz. 116;
• Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 29 grudnia 2011 r. w sprawie wzoru świadectwa jakości potwierdzającego zgodność procesu wyrabiania wyrobu winiarskiego ze specyfikacją Dz.U. 2012 nr 0 poz. 25;
• Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 16 grudnia 2011 r. w sprawie sposobu ustalania i umieszczania numeru identyfikacyjnego partii wina z określonego rocznika lub wina z określonej odmiany winorośli Dz.U. 2012 nr 0 poz. 4;
• Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 grudnia 2011 r. w sprawie stawek opłat za przeprowadzenie certyfikacji wina z określonego rocznika lub wina z określonej odmiany winorośli Dz.U. 2012 nr 0 poz. 3.

Przepisy powyższe, nakładają na producentów wina szereg obowiązków, których celem jest zapewnienie wysokiej jakości oferowanych w handlu wyrobów winiarskich. Nade wszystko należy pamiętać, że produkcja wina jest działalnością regulowaną i wymaga uzyskania wpisu w ewidencji prowadzonej przez Prezesa Agencji Rynku Rolnego a jej prowadzenie bez stosownej rejestracji jest sankcjonowane (…kto wyrabia lub rozlewa wyroby bez wymaganego wpisu do rejestru, podlega karze grzywny, karze ograniczenia wolności albo karze pozbawienia wolności do roku. Karze grzywny podlegają również osoby, które wyrabiają i wprowadzają do obrotu wyroby winiarskie niezgodnie z wymaganiami określonymi w ustawie).

Istotna jest także szeroka perspektywa spojrzenia na omawiane przepisy z uwagi na liczne odesłania podsądnego ustawy winiarskiej do innych aktów prawnych (nie tylko omówionych wyżej rozporządzeń wykonawczych i przepisów UE). Odwołania te dotyczą takich aktów prawa krajowego jak:

• Ustawa z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia Dz.U. 2006 nr 171 poz. 1225
• Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej Dz.U. 2004 nr 173 poz. 1807
• Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych Dz.U. 2004 nr 42 poz. 386
• Ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o ochronie roślin Dz.U. 2004 nr 11 poz. 94
• Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych Dz.U. 1991 nr 80 poz. 350
• Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego Dz.U. 1960 nr 30 poz. 168

c.d.n.

The post Prawo winiarskie cz. 1 – podstawowe regulacje first appeared on Paragraf w kieliszku.

Weekendowe szkolenie w Jasielskim Pałacu Sroczyńskich, miało charakter promocyjny i poświęcone było podstawom uprawy winorośli, zasadom produkcji wina oraz organizacji gospodarstwa enoturystycznego – poprowadzone zostało kolejno przez Romana Myśliwca, Wojciecha Bosaka oraz Ewę Wawro. Po sobotniej części teoretycznej, uczestnicy szkolenia mogli przekonać się osobiście o jakości polskiego winiarstwa, zwiedzając okoliczne winnice i degustując tamtejsze wyroby.

Podkarpacka Akademia Wina ma ambicję stać się jedną z poważniejszych inicjatyw edukacyjnych tego typu w Polsce. Prowadzić będzie przede wszystkim roczny kurs enologiczny, którego absolwenci, poza gruntowną wiedzą teoretyczną, będą posiadali także wszelkie praktyczne umiejętności, niezbędne do stworzenia własnego wina. Rekrutacja na ten kurs odbędzie się już z początkiem przyszłego roku. Tymczasem (jeszcze w roku 2014) Akademia zaprasza na kurs sommelierski oraz szkolenie z oceny i degustacji wina.

The post Podkarpacka Akademia Wina first appeared on Paragraf w kieliszku.